Jan Leyers of Kuifje in Moslimland

Er werd op televisie, radio en in de gedrukte media veel reclame gemaakt voor de op televisiezender Eén van de VRT te bekijken serie van Jan Leyers over de islam in Europa. (1) Voorheen maakte hij al een reportagereeks over de islam in het Midden-Oosten. Maar dat was voor de door de VS en haar bondgenoten georkestreerde opstand genaamd Arabische Lente. Het ziet er in de regio nu wat minder fraai uit. Maar zo gaat dat als de VS er zich mee bemoeit.

Jan Leyers - 1

Jan Leyers ging op zoek naar de islam in Bosnië. Het werd een ware catastrofe of Kuifje in Moslimland. Hij toonde geen enkel serieus inzicht in zijn onderwerp en zou beter thuis zijn gebleven en wat muziek gemaakt.

Gematigde islam

En nu trok Leyers in Europa rond om te zien wat de islam in deze regio juist betekent. Het verhaal over de Europese moslims blijft namelijk amper degelijk besproken. Met in de publieke opinie hierover vooral veel haatzaaierrij die de islam verengt tot een stel Allahoe Akbar roepende baardmannen met wat bommen om hun gordel.

Als eerste trok hij naar Bosnië. Geen slecht idee want na het verjagen van de Moslims uit Andalusië eind 15de eeuw bleef er alleen nog de Balkan over met o.m. Bosnië. Hier heersten de Ottomaanse kaliefen. Tot in de negentiende eeuw toen de Oostenrijks-Hongaarse dubbelmonarchie Bosnië veroverde en Servië onafhankelijk werd.

Als gevolg van historische omstandigheden was de islam in Bosnië er zeer gematigd, Europees. Soefisme was er belangrijk en de raki vloeide er rijkelijk, zoals elders in de regio. Maar de oorlog in de jaren negentig van de vorige eeuw veranderde alles. (2)

Bosnië is anno 2017 nog steeds niet hersteld van de diepe wonden die toen werden geslagen. Haat voor de ‘anderen’ is ook nu nog steeds een belangrijke drijfveer bij de verschillende groepen in het land. Alhoewel de term land in dit geval feitelijk misplaatst is.

En dus kwam Jan Leyers er polshoogte nemen over hoe het met de islam is gesteld. Het werd een enorme flop. De man interviewde enkele moslims, een soefist, een modernistische dame met hoofddoek die modeontwerpster is. Alles leek min of meer peis en vree daar onder moslims. Over het ontbreken van een echte staatsstructuur hoorde men echter bijvoorbeeld niets. Als er al problemen waren dan was dat met de heel stoute Serviërs.

Een wit-zwart verhaal

Ook bleek Leyers helemaal niets begrepen te hebben van wat er tijdens die oorlog juist gebeurde. Uiteraard moest hij de slachtpartij in Srebrenica en de Servische generaal Ratko Mladic er bijhalen. Waarna een moslim hierop mocht reageren. Een voorspelbare reactie. En volgens Leyers had Europa en het Westen de Bosnische Moslims toen ze hun onafhankelijkheid uitriepen gewoon in de kou laten staan.

Gornja Maoca - ISIS dorp - 4 februari 2015

Deze foto van het Bosnische dorp Gornja Maoca werd op 4 februari 2015 genomen. Nadat men de foto met het logo van ISIS publiceerde verdween dit bord onmiddellijk.

Een lachwekkende bewering daar datzelfde Westen toen zorgde voor massale wapenleveranties aan die Bosnische moslimregering. Ook was Mohammed Sacirbey, de eerste Bosnische minister van Buitenlandse Zaken, een Amerikaans staatsburger en toen de minnaar van de verre van onbesproken Nederlandse Mabel Wisse Smit, weduwe van prins Friso van Oranje.

De man bleek later volgens het Bosnische gerecht en de Amerikaanse politie zelfs een crimineel. En dan was er nog de ongelimiteerde diplomatieke steun vanuit de NAVO voor het Bosnische separatisme.

Iedereen die professioneel de Joegoslavische oorlog onderzocht weet dat die het gevolg was van vooral Duitse en Amerikaanse machinaties. Die wilden kost wat kost na de landen van het vroegere Warschaupact ook Joegoslavië onder controle krijgen. Het was na het instorten van de Sovjetunie het enige land dat niet onder hun toezicht viel.

Reden waarom zij ultranationalisten als Franjo Tudjman en Alija Izetbegovic financierden en bewapenden. Dit om het land zo staatkundig te vernielen. De onlangs in eerste aanleg in Brussel tot drie jaar effectieve cel veroordeelde Belg Jacques Monsieur speelde bij het illegaal bewapenen van die regeringen zelfs een sleutelrol. (3)

Salafisme in Bosnië

Neen, hierover niets. Jan Leyers herhaalt gewoon de toenmalige officiële praatjes van de landen van de NAVO over goede moslims en moorddadige Serviërs. Over de aanwezigheid van Bin Laden en zijn salafistische bendes geen woord. En nochtans hebben ook die zware misdaden begaan.

Hij kon natuurlijk in die korte tijdspanne van deze reportage niet in details gaan, maar als je een zijde wit kleurt en de andere pikzwart dan vervals je de feiten. Je bent dan een bedrieger, een leugenaar. Jan Leyers is misschien een brave jongen en mogelijks een goede muzikant maar voor dit soort werk is hij duidelijk niet geschikt.

Maar nog erger is dat hij de de huidige toestand van de islam in Bosnië geheel verkeerd voorstelde. Het is ergerlijk. En op maatschappelijk vlak gevaarlijk. Het salafisme is in de wereld een enorm groot probleem dat men in geen geval mag onderschatten. Van het feit dat Bosnië met een bevolking van een geschatte 3,7 miljoen ongeveer 300 Syriëstrijders heeft – het procentueel hoogste aantal in Europa – hoorden wij niets. (4)

Osama Bin Laden - 2

Osama bin Laden, de man van al Qaeda, was een regelmatige gast in Sarajevo onder meer bij president Alija Izetbegovic. Diens Mujahedeen hebben na Afghanistan ook in Bosnië op grootschalige wijze gruwelijkheden begaan. Verder gebruikte de huidige Saoedische koning Salman bin Abdoel Aziz al Saoed toen Bosnië om zo Al Qaeda te financieren in de periode voor de aanslagen in New York. Hij was toen  voorzitter van zogenaamde Saoedische liefdadigheidsinstellingen en gouverneur van de hoofdstad Riyad. Feiten waarover er een pak documentatie zo te vinden zijn. Maar dat is blijkbaar allemaal veel te moeilijk voor Jan Leyers.

Over de zware salafistische missioneringsdrang – het regent er nieuwe door Turkije, Saoedi-Arabië, Qatar en Koeweit gefinancierde moskeeën – geen woord. De grootste moskee in Bosnië is trouwens genoemd naar de vroegere Saoedische koning Fahd. Even zag je toevallig de Saoedische vlag wapperen naast die gloednieuwe moskee. (5)

Een detail dat bij de kenners zeker opviel. Het had een gelegenheid geweest om dit beter in beeld te brengen met wat uitleg. Hij vertikte het. Men zou eens gealarmeerd kunnen zijn door het in Europa oprukkende salafisme. (6)

Best hilarisch te noemen was de vluchtig ogende ontmoeting met de Turk Bilal Erdogan, zoon van. Deze bezocht het kerkhof om hulde brengen aan wijlen president Alija Izetbegovic en sprak daarbij over wat hij zag als de schande dat zoveel moslims ook nu nog worden vermoord. Hij kan het weten. Zakenman Bilal Erdogan wordt algemeen genoemd als de man die de olie van ISIS commercialiseerde, onder meer via Frankrijk. Om over de misdaden van zijn vader in Syrië maar te zwijgen.

En wat stelde Leyers na dat kort gesprek? Ja, Europa moet niets hebben van zijn vader maar misschien heeft Turkije ook wel reden om boos te zijn op Europa. Conclusie: Jan Leyers zou zich verder beter concentreren op zijn muziek en dit soort zaken overlaten aan mensen die bereid zijn om echt onderzoek te doen om dat dan in een reportage goed uit te werken. Dit is ronduit beschamend en een slechte zaak, ook voor de moslims in Europa. Schoenmaker, blijf bij uw leest.

Willy Van Damme

1) https://www.vrt.be/nl/over-de-vrt/nieuws/2017/08/17/allah-in-europa-/

2) Michel Collon, ‘Bluf poker- De grootmachten Joegoslavië en de komende oorlogen’, Epo, 1998.

3) Willy Van Damme, ‘Handelaar des doods. Het verhaal van Jacques Monsieur.’ 2011, Borgerhoff & Lamberigts’.

Onder druk van de VS en de EU vaardigde de EU na het uitbreken van de oorlog een wapenembargo uit voor gans Joegoslavië. Nog diezelfde dag riep de VS Monsieur ter hulp om aan de Kroaten wapens te leveren. Men liet nadien zelfs toe dat Iran, naast dan o.m. Saoedi-Arabië, wapens gaf aan de troepen van Izetbegovic. De NAVO controleerde de Adriatische zee en het luchtruim en kon dus doen wat ze wou.

4) Business Insider, 24 december 2015, Pamela Engel, ‘An under-the-radar European country has become a ‘recruitment hotbed’ for ISIS’.  http://www.businessinsider.com/bosnia-isis-recruitment-hotbed-2015-12?international=true&r=US&IR=T.

Volgens een studie van Timothy Holman van 30 juni 2014 van het Combatting Terrorism Center van het Amerikaanse militaire academie van West Point zou van die jihadisten er 83% hebben gekozen voor al Qaeda en 10% voor ISIS.

Deze schat het aantal Bosnische jihadisten toen op ergens tussen de 50 en de 330. Hierbij dient men natuurlijk te beseffen dat het Amerikaanse leger direct betrokken partij is bij die oorlog tegen Syrië. De VS is ook de hoofdverantwoordelijke voor de toestand nu in Bosnië en voor de stroom jihadisten richting het Midden-Oosten. Zie: https://ctc.usma.edu/posts/foreign-fighters-from-the-western-balkans-in-syria.

Bijna alle hierover gepubliceerde schattingen hebben het over een goeie 300 Bosnische jihadisten.

5) PBS Newshour, 16 mei 2016, Malcolm Brabant, ‘Is Saudi-funded mosque in Sarajevo threat to Bosnia’s moderate Muslims?’  http://www.pbs.org/newshour/bb/is-saudi-funded-mosque-in-sarajevo-threat-to-bosnias-moderate-muslims/

6) Licentiaatsthesis Tom Van Dijck, 2006, KUL, ‘Importislam = exportterrorisme ? Een onderzoek naar de buitenlandse islamitische invloed in Bosnië-Herzegovina tijdens en na de Balkanoorlog (1992-2006)’. Promotor professor Raymond Detrez.

Advertenties

De heilige Nicolaas II in de Hermitage

Enkele jaren geleden besloot Nederland om in een oud protestants rusthuis aan de Amstel in Amsterdam het Hermitage Amsterdam te realiseren, tegenhanger en partner van het fameuze Hermitage in Sint-Petersburg. Het moest en een museum worden gewijd aan Rusland. Rusland lag toen in Nederland en West-Europa immers redelijk goed in de markt. En als olie- en gasstaat had het heel veel geld en was dat een aanlokkelijke ‘vriend’ voor de kooplui in Nederland.

Het was een toe te juichen initiatief daar het de kennis van dit immens grote land en buur kon verbeteren. Toen het echter de deuren opende was Rusland door de VS omgedoopt tot de nieuwe vijand, een kwaadaardig imperium waarvan men niets goeds kon verwachten. Met aan het stuur Vladimir Poetin, een monster, dictator, massamoordenaar, dief en een door en door corrupt figuur. Zeker als we onze media moeten geloven.

De moeilijke geschiedschrijving

Toch blijft het Hermitage aan de Amstel doorgaan met tijdelijke tentoonstellingen zoals in 2014 over de Russische rol bij de Zijderoute naar China. Een uitstekende expositie die vele voor buitenstaanders onbekende aspecten van die relatie blootlegde. Het toonde hoe handel daarnaast ook wetenschap en cultuur in al hun aspecten naar de volkeren bracht die toen het gebied tussen China en Rusland bevolkten.

Nu loopt nog tot dit weekend de tentoonstelling “1917 Romanovs & Revolutie”. Het bespreekt het leven van tsaar Nicolaas II nu honderd jaar na de Russische revolutie van 1917. Het jaar toen de bolsjewieken met Vladimir Lenin in Petrograd de macht grepen en wereldgeschiedenis schreven. Het zou de wereld intens veranderen. De tentoonstelling is echter een misser van formaat. Spijtig.

Hermitage - 1

De Hermitage Amsterdam, een prachtig gebouw, wil de culturele banden met Rusland versterken. Ondanks de koude oorlog van Washington en haar vazallen met Moskou.

Het schrijven van geschiedenis is steeds een heikele zaak. Veelal is dit het werk van de dienaars van de overwinnaars, de machtigen die de cultuur beheersen en ervoor zorgen dat zij er in de geschiedschrijving goed uitkomen. De voorbeelden hiervan zijn legio.

Zelfs over de instorting van het Romeinse Rijk 1600 jaar terug zie je nog hoe Duitse historici en Italiaanse geschiedkundigen er niet zelden een andere visie op nahouden. Het zijn de Germaanse veroveraars versus de Romeinse veroveraars. Geschiedschrijving is een aartsmoeilijk onderwerp en een kwestie van niet alleen bronnenmateriaal maar ook van de culturele instelling van de geschiedkundigen zelf. Hoever kunnen zij zich aan hun achtergrond onttrekken?

Russische geschiedenis nog eens herschreven

Ook hier met deze tentoonstelling is deze negatieve beïnvloeding goed merkbaar. Met de val van de Sovjetunie en de Russische KP in 1990 is men, zeker en vooral in Rusland, begonnen met het herschrijven van de Russische geschiedenis ten nadeel van Lenin en zijn opvolgers.

En dus krijgen wij hier in het Hermitage het verhaal van de bijna heilige tsaar Nicolaas II die samen met zijn gezin door de bolsjewieken is vermoord. Daarbij poogt men zoveel mogelijk de schuld voor alles wat tijdens zijn leven misliep in de schoenen van anderen te schuiven. Mijlen ver van Nicolaas II. 

Natuurlijk kan men ook hier niet voorbijgaan aan een aantal gruwelijke episodes uit het korte leven van de tsaar. Maar telkenmale ligt voor de makers van deze tentoonstelling de oorzaak voor deze reeks desastreuze beslissingen bij anderen. De rampzalige nederlaag met de oorlog tegen de Japanners van 1904-1905 rond de bezetting van het Chinese Mantsjoerije bijvoorbeeld.

Of het bloedig neerslaan van de vreedzame betoging van 9 januari 1905 toen tienduizenden gewoon alleen maar hulde wilden brengen aan ‘hun’ tsaar en hem slechts een petitie wilden overhandigen betreffende de miserie waarin zij leefden. Neen, het bloedbad was de schuld van anderen, de slechte adviseurs. Gemakkelijk niet?

Grigori Raspoetin - 1

Priester en ‘genezer’ Grigori Raspoetin was een ongeletterd seksueel pervers figuur. Nicolaas II, het hoofd van de Russisch orthodoxe kerk, steunde hem voluit. Dit terwijl huwelijkstrouw voor zijn kerk essentieel was.

Hetzelfde met het incident op 27 mei 1896 toen een massa in Sint-Petersburg de kroning van de nieuwe tsaar vierde. Op zijn uitnodiging. Het was een barslecht georganiseerd evenement waar als gevolg van een stormloop bijna 1.400 mensen omkwamen.

Nadien ging de tsaar gewoon naar een door de Franse ambassade gegeven bal. Slecht advies klinkt het als excuus in het Hermitage. Dat sommigen in zijn omgeving die raad gaven klopt. Maar hij ging wel en keek zo neer op het lijden van de mensen die zijn kroning kwamen vieren. Hoe diep kan je zakken?

Trouwens, hij liet steevast alle adviezen die hem niet aanstonden links liggen, of die nu van de machteloze Doema kwamen of van toppolitici als zijn ministers Sergeï Witte of Piotr Stolypin. Allemaal negeerde hij ze als het hem niet aanstond. De man was in de traditie van de Romanovs een autocraat die alleen maar minachting had voor zijn medemens, behalve als het in zijn kraam paste.

Het was uiteindelijk hij die besliste om elke vraag voor politieke hervormingen te negeren, het was hij die besloot tot de gebeurtenissen die leiden tot de oorlog met Japan en het was hij die een al in een verre staat van chaos verkerend Rusland naar een oorlog met Duitsland voerde. Een oorlog die gezien de krachtsverhoudingen voor zijn land niet te winnen was.

De autocraat weet het beter

De man leefde in een soort ivoren toren en gaf vanuit zijn bijna totaal isolement het ene bevel na het andere, met steeds meer rampzaliger gevolgen. Had hij goed nagedacht en anno 1914 naar de politieke en economische toestand gekeken dan had hij door het mobiliseren van zijn leger nooit een oorlog met Duitsland uitgelokt. Zelfs al zocht een uiterst agressief Duitsland toen eender wat excuus voor oorlog. Maar dat wist men in Petrograd, Parijs, Londen en Brussel.

Kijk naar het lot van zijn eerste-minister Piotr Stolypin die zich keerde tegen Grigori Raspoetin, de gekke priester, en diens overheersende invloed op het gezin van de Tsaar en zijn hofhouding. De man bekocht het met zijn leven. En als de koning van Denemarken en later de Britse ambassadeur hem tot rede pogen te brengen negeert hij ook dat. Een autocraat luistert niet, hij geeft bevelen.

Tsaar Nicolas II

Tsaar Nicolaas II bestuurde begin 20ste eeuw Rusland nog als een alleenheerser, een autocraat die niet besefte dat Rusland zeer dringend behoefte had aan een aan de tijd aangepast politiek systeem. Het werd zijn ondergang.

Neen, de oorlogen met Japan en later Duitsland kosten een gigantisch fortuin aan de natie en aan miljoenen Russen het leven. Een gevolg van het beleid van slechts een man: Nicolaas II. De latere Britse premier Ramsay MacDonald omschreef de tsaar als een ‘blood stained creature en common murderer’. Het kon niet beter worden gezegd.

En dat in 1917 in twee fazen aan zijn alleenheerschappij een einde kwam is dan ook alleen zijn schuld. Jazeker, Lenin was een door de Duitsers betaalde couppleger maar hij kon alleen maar invloed krijgen en slagen dankzij het wanbeleid van Nicolaas II. En dat Vladimir Lenin en zijn bolsjewieken geen lieverds waren is daarbij van geen tel.

Een revolutie is geen picknick maar een erg bloederige zaak. In Frankrijk haalde men de guillotine boven. Noodlottig voor zelfs de eigen leiders. In het Rusland van Lenin en Leon Trotski was dat niet beter. En ook hier vielen de leiders van de opstand bij bosjes. Tot en met Trotski zelf.

Het ontbrak het Rusland van Nicolaas II aan een voldoende stevige middenklasse van ondernemers, middenstanders en rijke boeren om de broodnodige economische, culturele en politieke hervormingen door te duwen. In de plaats kwam dan maar een enorm bloedbad met Lenin als de winnaar.

Deze en zijn kameraden maakten van Rusland uiteindelijk die moderne industriële natie die in 1941 wel in staat was Duitsland te weerstaan en zelfs te verslaan. Die hervormingen kosten echter wel heel veel mensenlevens. Maar misschien zelfs minder dan onder Nicolaas II. Maar zeker is dat diens bestuur tot nergens leidde. Behalve dan steeds meer miserie.

Neen, in plaats van een deftige analyse van het Rusland onder de Romanovs en het beleid van Nicolaas II krijgt men in de Hermitage Amsterdam een bijwijlen aandoenlijk eerbetoon aan die ‘common murderer’.

Typerend is de er getoonde liefdesbrief van Nicolaas II aan zijn Duitse echtgenote. Hoe mooi toch dat een man die zijn land de vernieling induwde zijn vrouw zo graag zag. Had hij maar dezelfde liefde getoond voor zijn onderdanen. Want dat waren de Russen voor hem: Onderdanen. En die moeten luisteren en doen wat men van hen eist. Nicolaas wist het immers allemaal veel beter.

Willy Van Damme

Hermitage Amsterdam, Amstel 51, Amsterdam. Dagelijks te bezoeken van 10 tot 17 uur. Volle entreeprijs 17,5 euro.

De volgende tentoonstelling gaat over Hollandse oude meesters in de Hermitage in Sint-Petersburg. En dat zijn er wat. Als ze nadien dit keer echter maar naar hun plaats terugkeren.