De heilige Nicolaas II in de Hermitage

Enkele jaren geleden besloot Nederland om in een oud protestants rusthuis aan de Amstel in Amsterdam het Hermitage Amsterdam te realiseren, tegenhanger en partner van het fameuze Hermitage in Sint-Petersburg. Het moest en een museum worden gewijd aan Rusland. Rusland lag toen in Nederland en West-Europa immers redelijk goed in de markt. En als olie- en gasstaat had het heel veel geld en was dat een aanlokkelijke ‘vriend’ voor de kooplui in Nederland.

Het was een toe te juichen initiatief daar het de kennis van dit immens grote land en buur kon verbeteren. Toen het echter de deuren opende was Rusland door de VS omgedoopt tot de nieuwe vijand, een kwaadaardig imperium waarvan men niets goeds kon verwachten. Met aan het stuur Vladimir Poetin, een monster, dictator, massamoordenaar, dief en een door en door corrupt figuur. Zeker als we onze media moeten geloven.

De moeilijke geschiedschrijving

Toch blijft het Hermitage aan de Amstel doorgaan met tijdelijke tentoonstellingen zoals in 2014 over de Russische rol bij de Zijderoute naar China. Een uitstekende expositie die vele voor buitenstaanders onbekende aspecten van die relatie blootlegde. Het toonde hoe handel daarnaast ook wetenschap en cultuur in al hun aspecten naar de volkeren bracht die toen het gebied tussen China en Rusland bevolkten.

Nu loopt nog tot dit weekend de tentoonstelling “1917 Romanovs & Revolutie”. Het bespreekt het leven van tsaar Nicolaas II nu honderd jaar na de Russische revolutie van 1917. Het jaar toen de bolsjewieken met Vladimir Lenin in Petrograd de macht grepen en wereldgeschiedenis schreven. Het zou de wereld intens veranderen. De tentoonstelling is echter een misser van formaat. Spijtig.

Hermitage - 1

De Hermitage Amsterdam, een prachtig gebouw, wil de culturele banden met Rusland versterken. Ondanks de koude oorlog van Washington en haar vazallen met Moskou.

Het schrijven van geschiedenis is steeds een heikele zaak. Veelal is dit het werk van de dienaars van de overwinnaars, de machtigen die de cultuur beheersen en ervoor zorgen dat zij er in de geschiedschrijving goed uitkomen. De voorbeelden hiervan zijn legio.

Zelfs over de instorting van het Romeinse Rijk 1600 jaar terug zie je nog hoe Duitse historici en Italiaanse geschiedkundigen er niet zelden een andere visie op nahouden. Het zijn de Germaanse veroveraars versus de Romeinse veroveraars. Geschiedschrijving is een aartsmoeilijk onderwerp en een kwestie van niet alleen bronnenmateriaal maar ook van de culturele instelling van de geschiedkundigen zelf. Hoever kunnen zij zich aan hun achtergrond onttrekken?

Russische geschiedenis nog eens herschreven

Ook hier met deze tentoonstelling is deze negatieve beïnvloeding goed merkbaar. Met de val van de Sovjetunie en de Russische KP in 1990 is men, zeker en vooral in Rusland, begonnen met het herschrijven van de Russische geschiedenis ten nadeel van Lenin en zijn opvolgers.

En dus krijgen wij hier in het Hermitage het verhaal van de bijna heilige tsaar Nicolaas II die samen met zijn gezin door de bolsjewieken is vermoord. Daarbij poogt men zoveel mogelijk de schuld voor alles wat tijdens zijn leven misliep in de schoenen van anderen te schuiven. Mijlen ver van Nicolaas II. 

Natuurlijk kan men ook hier niet voorbijgaan aan een aantal gruwelijke episodes uit het korte leven van de tsaar. Maar telkenmale ligt voor de makers van deze tentoonstelling de oorzaak voor deze reeks desastreuze beslissingen bij anderen. De rampzalige nederlaag met de oorlog tegen de Japanners van 1904-1905 rond de bezetting van het Chinese Mantsjoerije bijvoorbeeld.

Of het bloedig neerslaan van de vreedzame betoging van 9 januari 1905 toen tienduizenden gewoon alleen maar hulde wilden brengen aan ‘hun’ tsaar en hem slechts een petitie wilden overhandigen betreffende de miserie waarin zij leefden. Neen, het bloedbad was de schuld van anderen, de slechte adviseurs. Gemakkelijk niet?

Grigori Raspoetin - 1

Priester en ‘genezer’ Grigori Raspoetin was een ongeletterd seksueel pervers figuur. Nicolaas II, het hoofd van de Russisch orthodoxe kerk, steunde hem voluit. Dit terwijl huwelijkstrouw voor zijn kerk essentieel was.

Hetzelfde met het incident op 27 mei 1896 toen een massa in Sint-Petersburg de kroning van de nieuwe tsaar vierde. Op zijn uitnodiging. Het was een barslecht georganiseerd evenement waar als gevolg van een stormloop bijna 1.400 mensen omkwamen.

Nadien ging de tsaar gewoon naar een door de Franse ambassade gegeven bal. Slecht advies klinkt het als excuus in het Hermitage. Dat sommigen in zijn omgeving die raad gaven klopt. Maar hij ging wel en keek zo neer op het lijden van de mensen die zijn kroning kwamen vieren. Hoe diep kan je zakken?

Trouwens, hij liet steevast alle adviezen die hem niet aanstonden links liggen, of die nu van de machteloze Doema kwamen of van toppolitici als zijn ministers Sergeï Witte of Piotr Stolypin. Allemaal negeerde hij ze als het hem niet aanstond. De man was in de traditie van de Romanovs een autocraat die alleen maar minachting had voor zijn medemens, behalve als het in zijn kraam paste.

Het was uiteindelijk hij die besliste om elke vraag voor politieke hervormingen te negeren, het was hij die besloot tot de gebeurtenissen die leiden tot de oorlog met Japan en het was hij die een al in een verre staat van chaos verkerend Rusland naar een oorlog met Duitsland voerde. Een oorlog die gezien de krachtsverhoudingen voor zijn land niet te winnen was.

De autocraat weet het beter

De man leefde in een soort ivoren toren en gaf vanuit zijn bijna totaal isolement het ene bevel na het andere, met steeds meer rampzaliger gevolgen. Had hij goed nagedacht en anno 1914 naar de politieke en economische toestand gekeken dan had hij door het mobiliseren van zijn leger nooit een oorlog met Duitsland uitgelokt. Zelfs al zocht een uiterst agressief Duitsland toen eender wat excuus voor oorlog. Maar dat wist men in Petrograd, Parijs, Londen en Brussel.

Kijk naar het lot van zijn eerste-minister Piotr Stolypin die zich keerde tegen Grigori Raspoetin, de gekke priester, en diens overheersende invloed op het gezin van de Tsaar en zijn hofhouding. De man bekocht het met zijn leven. En als de koning van Denemarken en later de Britse ambassadeur hem tot rede pogen te brengen negeert hij ook dat. Een autocraat luistert niet, hij geeft bevelen.

Tsaar Nicolas II

Tsaar Nicolaas II bestuurde begin 20ste eeuw Rusland nog als een alleenheerser, een autocraat die niet besefte dat Rusland zeer dringend behoefte had aan een aan de tijd aangepast politiek systeem. Het werd zijn ondergang.

Neen, de oorlogen met Japan en later Duitsland kosten een gigantisch fortuin aan de natie en aan miljoenen Russen het leven. Een gevolg van het beleid van slechts een man: Nicolaas II. De latere Britse premier Ramsay MacDonald omschreef de tsaar als een ‘blood stained creature en common murderer’. Het kon niet beter worden gezegd.

En dat in 1917 in twee fazen aan zijn alleenheerschappij een einde kwam is dan ook alleen zijn schuld. Jazeker, Lenin was een door de Duitsers betaalde couppleger maar hij kon alleen maar invloed krijgen en slagen dankzij het wanbeleid van Nicolaas II. En dat Vladimir Lenin en zijn bolsjewieken geen lieverds waren is daarbij van geen tel.

Een revolutie is geen picknick maar een erg bloederige zaak. In Frankrijk haalde men de guillotine boven. Noodlottig voor zelfs de eigen leiders. In het Rusland van Lenin en Leon Trotski was dat niet beter. En ook hier vielen de leiders van de opstand bij bosjes. Tot en met Trotski zelf.

Het ontbrak het Rusland van Nicolaas II aan een voldoende stevige middenklasse van ondernemers, middenstanders en rijke boeren om de broodnodige economische, culturele en politieke hervormingen door te duwen. In de plaats kwam dan maar een enorm bloedbad met Lenin als de winnaar.

Deze en zijn kameraden maakten van Rusland uiteindelijk die moderne industriële natie die in 1941 wel in staat was Duitsland te weerstaan en zelfs te verslaan. Die hervormingen kosten echter wel heel veel mensenlevens. Maar misschien zelfs minder dan onder Nicolaas II. Maar zeker is dat diens bestuur tot nergens leidde. Behalve dan steeds meer miserie.

Neen, in plaats van een deftige analyse van het Rusland onder de Romanovs en het beleid van Nicolaas II krijgt men in de Hermitage Amsterdam een bijwijlen aandoenlijk eerbetoon aan die ‘common murderer’.

Typerend is de er getoonde liefdesbrief van Nicolaas II aan zijn Duitse echtgenote. Hoe mooi toch dat een man die zijn land de vernieling induwde zijn vrouw zo graag zag. Had hij maar dezelfde liefde getoond voor zijn onderdanen. Want dat waren de Russen voor hem: Onderdanen. En die moeten luisteren en doen wat men van hen eist. Nicolaas wist het immers allemaal veel beter.

Willy Van Damme

Hermitage Amsterdam, Amstel 51, Amsterdam. Dagelijks te bezoeken van 10 tot 17 uur. Volle entreeprijs 17,5 euro.

De volgende tentoonstelling gaat over Hollandse oude meesters in de Hermitage in Sint-Petersburg. En dat zijn er wat. Als ze nadien dit keer echter maar naar hun plaats terugkeren. 

Advertenties

De Morgen en Maarten Boudry

Dat jullie gisteren in de krant een vrije tribune gaven aan Maarten Boudry, docent aan de UGent en groothandelaar in onzin, toont nogmaals de intellectuele zwakte van de redactie. Maar dat wekt helemaal geen enkele verbazing natuurlijk voor een krant die zich specialiseert in het gooien met modder naar wat men noemt de politieke linkerzijde en het ophemelen van al Qaeda in Syrië en het Midden-Oosten.

Maarten Boudry, en vele andere ‘wetenschappers’ bewijzen natuurlijk evengoed het belabberde niveau van wat onze universiteiten, centra voor geleerdheid, zouden moeten zijn.

Willy Van Damme

Lezersbrief naar De Morgen betreffende het stuk van Maarten Boudry in die krant van 21 augustus waarbij hij het nazisme vergeleek met het salafisme. Zo beweerde hij dat de nazi’s hun gruwel wel nooit op YouTube zouden gezet hebben. Hoe hij dat kon weten toont natuurlijk zijn hoogstaand intellectueel niveau.

Wel verschenen er vandaag drie reacties in de krant die brandhout maakten van diens beweringen. Maar het ging over de holocaust en dat is in De Morgen altijd een delicaat onderwerp. Zeker als we weten dat de Antwerpse opperzionist Michael Freilich er zijn vrienden heeft.

Ooit kwam de man spreken op een avond van een Dendermondse vrijzinnige vereniging. Daar stelde hij dat onder de islam andere godsdiensten verboden zijn. Een stelling eigen aan islamofoben en, niet toevallig, ook gedeeld door de vanuit Israël en de VS gefinancierde salafistische terreurgroepen. De man doceert aan de UGent die onlangs werd uitgeroepen tot de beste Belgische universiteit. Wow. 

Een andere kijk op het Midden-Oosten en het Westen

Mede onder impuls van de makers van de hier eerder besproken film ‘Whose peace will it be? organiseert men volgende maand in De Markten in Brussel een internationaal cartoonfestival en een serie lezingen en filmvoorstellingen rond de problematiek van het Midden-Oosten en de gevolgen hier.

Uit een duizend ingezonden cartoons selecteerde men er 120 die ieder hun eigen visie geven op de oorlogen daar, de vluchtelingen, de cultuur en het samenleven ginds en hier. De tentoonstelling loopt van 2 mei tot 31 mei in De Markten, Oude Graanmarkt 5 in het centrum van Brussel. De expositie is elke dag toegankelijk van 12 tot 18 uur, behalve op maandag. Op donderdag is ze open tot 20 uur.

Daarnaast zijn er ook twee filmvoorstellingen in het RITCS aan de Brusselse Dansaertstraat met inleidingen door Luc Pien en Lieven De Cauter. Ook zijn er een serie panelgesprekken met vooral mensen die origineel uit het Midden-Oosten komen. Dit rond thema als de geostrategie achter die oorlogen, de zoektocht naar de waarheid en de groeiende islamofobie.

Meer info met details op http://www.lightintimetocome.org/home/Cartoon.

Willy Van Damme

The Honky Tonk Jazz Club–Een monument te boek

a

Wie het bij kenners van de New Orleans Jazz, waar ook ter wereld, over België heeft zal in nogal wat gevallen snel de naam horen vallen van de Dendermondse Honky Tonk Jazz Club, in Dendermonde en ook erbuiten eveneens gekend als de Bunker. Een cultureel monument in België welke vorig jaar haar 50-jarig bestaan vierde.

George Lewis en de slavenhandel

Een onderdeel van die vieringen is de uitgave onder eigen beheer van het boek ’Honky Tonk Jazz Club Dendermonde – 50 jaar jazztraditie in Vlaanderen’. Een project dat de steun kreeg van KBC, Soudal, De Erfgoedcel van het Land van Dendermonde, het Dendermondse stadsbestuur en de provincie Oost-Vlaanderen.

Het is een mix van een kijk- en leesboek geworden, luchtig maar ook bloedserieus. Wie meer wil weten over de historiek van New Orleans, de zwarte gemeenschap daar en het ontstaan van de blues- en jazzmuziek komt hier zeker aan zijn trekken.

Het is ook een boek dat men als een ware schat voor het nageslacht kan bewaren. Het is perfect ingebonden, gedrukt op glanzend papier groot formaat, heeft een verfrissende lay-out, bevat mooie soms exclusieve foto’s en vertelt het levensverhaal van onder meer de erg invloedrijke klarinettist George Lewis die in 1966 bij de nog piepjonge club op bezoek was. Een foto bewijst het.

Boek 50 jaar jazztraditie in Vlaanderen - kaft

Het is een mooi opgemaakt en vlot leesbaar boeiend boek geworden over de zwarte cultuur in New Orleans, deze stad, de jazz in België en vooral  natuurlijk over de Honky Tonk Jazz Club, haar mannen en vrouwen die het zoveel kleur gaven.

Het relaas van George Lewis is zowel tragisch, ontroerend als boeiend en mooi geschreven. Hoe het amper 8 jaar oude meisje Zaïre per schip aangevoerd uit het huidige Senegal als slavin in New Orleans raakt, er verkocht wordt en na meer dan honderd jaar onvoorstelbare miserie zal zorgen voor achterkleinzoon George Lewis en zijn geniale en inspirerende klarinetmuziek.

Schokkend is zeker ook het in het boek gepubliceerde uittreksel van de uit 1724 daterende Franse Code Noir die van toepassing was in de Franse kolonie Louisiana. Het bepaalde op wettelijke basis het leven van de slaven en toont uitvoerig de willekeur en gruwel waaraan deze ontvoerde Afrikanen bloot stonden. Dat de nazaten van deze zo mishandelde mensen zo’n mooie en invloedrijke muziek produceerden maakt die behandeling des te schokkender.

Jeggpap New Orleans Jazzband

En natuurlijk komt de Jeggpap New Orleans Jazzband, nu Jeggpap, uitvoerig in beeld. Het is het geesteskind geweest van (Gil)Bert Heuvinck, en zijn broers Jan en Philemon (Mon). Bert had immers op school van leraar Willy Roggeman de smaak te pakken gekregen van de jazz. En al snel viel hij daarbij voor die spontane niet-intellectuele versie eigen aan New Orleans.

BertHeuvinck

Bert Heuvinck, de grote inspirator en drijvende kracht achter het Dendermondse jazzgebeuren rond Honky Tonk en de Jeggpap. De man stierf spijtig genoeg in 1985, veel te vroeg. Een van de zalen van het cultuurcentrum Belgica is als eerbetoon naar hem genoemd.

De Jeggpap werd een jazzband die de tands des tijds meer dan doorstond en voor het eerst in 1963 optrad op de sinkensbraderie in de Dendermondse Dijkstraat. De start van een schitterend bestaan met optredens tot in New Orleans en plaatopnames en optredens met o.m. een Sammy Rimington, Louis Nelson en Kid Sheik.

Volgend jaar stopt dit verhaal. Drummer Miel Leybaert, ooit begonnen als trommelaar bij de toen kleine Dendermondse Reuzenommegang Katuit, is de enige overgeblevene van de Jeggpap en staat dan 54 jaar op het podium. En dat lijkt genoeg om in schoonheid afscheid te nemen. Het was dan ook zeer mooi.

Uiteraard komen ook de massa’s optredens aan bod. Teveel om op te noemen maar ze staan er, chronologisch 20 grote pagina’s lang, allemaal in vermeld. Het toont het belang, ja grootsheid van de bunker. Ze organiseerden er concerten, groot en klein, een serie jazzfestivals, boottochten en een pak kroegentochten.

Zo was er natuurlijk niet alleen de legendarische George Lewis te gast maar ook figuren als Fats Domino, Toots Tielemans, Eddie Boyd, B.B. King, Jerry Lee Lewis, Acker Bilk, Chris Barber, Ray Charles, incognito Rolling Stone Charlie Watts, Memphis Slim, Champion Jack Dupree, Dr. John, Bo Diddley en Chuck Berry. Om de meest bekende figuren te noemen. Met Belgische namen als Norbert Detaeye, Ferre Grignard, Roland Van Campenhout, de Piotto’s en Dani Klein.

Bo Didley at Jazz Festival

De legendarische rock & roll gitarist en zanger Bo Diddley trad op 31 augustus 1984 op tijdens het 14de Internationaal Jazzfestival in Dendermonde.

Ook nu nog blijft de Bunker om de haverklap kwaliteit leveren met optredens zaterdag 7 januari van o.m. de Nederlandse pianist Emile van Pelt en de Franse trompettist Boss Queraud. Topmuzikanten als Lillian Boutté, Davell Crawford, Charmaine Neville, Wendell Brunious, Leroy Jones en Denise Gordon treden er regelmatig met groot plezier op. Sommigen zullen zelfs niet terugschrikken om met het vliegtuig een ommetje te maken naar die vrolijke Dendermondse jazzbunker.

Een unieke sfeer

De wat plezante noot in dit boek zijn ongetwijfeld de cursiefjes met anekdotes van de vroegere journalist en bunkerfan Marc De Backer. Geschreven in de hem o zo typerende wat schalkse stijl, eigen aan zijn periode bij het lokale weekblad De Voorpost. Het is een verrijking voor het mede met zijn steun uitgegeven boek.

Leuk zijn zeker ook de foto’s van de serie ‘rare vogels’ die af en toe in de club verschenen als een kunstschilder Jean Kamiel Steeman, alias de Tsaar (1). De enige man die ooit zonder gerechtelijke vervolging spontaan en met een gewoon mes een schilderij van Rubens uit zijn kader haalde. Het was voor dat schilderij dit of sterven in de brand.

Atmosphere at he Honky Tonk Jazz Club

De club met vooraan drummer Miel Leybaert, ernaast links jazzpianist Ilja De Neve, die onlangs in Honk Tonk zijn nieuwe in het Verenigd Koninkrijk geproduceerde cd Wama Bama Mama presenteerde, daarachter en wat verstopt staat de eerder dit jaar overleden klarinettist Piet Hermans, man van de Crescent City Dreamers, en achteraan glunderend Lut Van den Abbeele met ernaast saxofonist Peter Verhas, telg uit de familie der fameuze kunstschilders Jan en Frans Verhas.

En uiteraard zijn er een serie verhalen in te vinden met foto’s rond de vele medewerkers als een Aimé en Albert Braeckman, de grand marshal, Alajos Van Peteghem, Agnes De Vijlder, Jacky Stassijns en Lut Van den Abbeele. Zonder hen zou er geen bunker en zijn soms onvergetelijke optredens zijn geweest.

Optredens die niet zelden zorgen voor een unieke sfeer. De bunker, een uit de negentiende eeuw daterende militaire vestiging, is nu eenmaal qua vorm erg speciaal en zorgt bijna spontaan voor een pak gezelligheid waar elke muziekfan moet van kunnen houden.

Het boek werd vorige maand in de bunker voorgesteld in aanwezigheid van Oost-Vlaams gouverneur Jan Briers, zelf een groot muziekliefhebber, de provinciaal gedeputeerde voor Cultuur Dendermondenaar Jozef Dauwe, voorzitter Mon Heuvinck, Dendermonds burgemeester Piet Buyse, vriend-des-huizes Remi Vermeiren en Rik Van Cauwelaert, die ook mee een voorwoord schreef.

DSC_0775

Van links naar rechts: Jozef Dauwe, Mon Heuvinck, Jan Briers en Remi Vermeiren.

Het boek is dan ook warm aanbevolen aan al diegenen die wat meer wil weten over niet alleen die Honky Tonk Jazz Club, maar ook over deze muziek in België en het ontstaan van de jazz en blues in de delta van de Mississippi, stijlen die meer dan wat ook onze huidige muziekcultuur wereldwijd smaak geven.

Het geeft ook een zeer interessant beeld van het vroegere leven in de hoofdstad van die muziek, New Orleans. Het is voor 45 euro te koop in de club, het naburige Jazzcentrum Vlaanderen, de Dendermondse Standaard Boekhandel of via overschrijving op BE49 4428 6650 5171 van Honky Tonk Jazz Club vzw. Het boek telt 224 pagina’s, groot formaat. Adres: Honky Tonk Jazz & Blues Club, Leopold II laan 12, Dendermonde.

Willy Van Damme

1) Kort na het schrijven van deze tekst overleed Jean Kamiel Steeman in het Aalsterse Onze-lieve-Vrouweziekenhuis. De man wordt zaterdag om 10 uur in de Baasroodse Sint-Ursmaruskerk begraven. Jean Steeman was een in vele opzichten een merkwaardig man.

Genietend van snuiftabak, met zijn lange grijs geworden baard en vroeger een hoge hoed viel hij in het Dendermondse stadsbeeld op. Hij was in de tweede helft der zestiger jaren een lid van de Antwerpse artiestenkolonie die rond de Academie voor Schone Kunsten, galerie Zwarte Partner, De Muze, Fred Bervoets en Ferre Grignard volwassen werd.

Jean Steeman

De Tsaar bij een van zijn schilderijen tijdens een tentoonstelling van een paar jaar geleden in het Baasroodse Scheepvaartmuseum.

In zekere was hij een opvolger van de negentiende-eeuwse Dendermondse School van impressionisten rond Franz Courtens (1854-1943). Als een rasechte Dendermondse artiest schilderde hij vooral het landschap langs de Schelde, naast dan – hoe kan het als Dendermondenaar anders – vele paarden.

De intussen ook al overleden vroegere schepen Pierre Caudron, een kunstliefhebber, noemde hem een witschilder wegens het veelvuldig gebruik van wit om zijn landschap karakter te geven. Nog vorig jaar was hij te zien in het VRT-televisieprogramma Ieder Beroemd omwille van zijn actie om de mensen op te roepen meer goedendag tegen elkaar te zeggen. Het sociaal zijn was bij hem dan ook een belangrijk kenmerk.

En natuurlijk blijft hij in de kunstwereld voor altijd bekend als de man die op 3 april 1968 in Antwerpen een der werken – de geboorte van Christus – van Pieter Paul Rubens uit de brandende Sint-Pauluskerk wist te redden. Een heldendaad waar hij levenslang terecht mee pronkte.

Dendermonde Honky Tonk Jazz Club – For the love of New Orleans

Somewhere around 1964 the four brothers Heuvinck Bert, Jan, Piet and Mon, together with a few friends, students at that time, came into contact with the music from New Orleans, its gospel songs, the New Orleans jazz and its whole cultural environment surrounding it.

The cultural heritage

And so it went. First came the creation of the Jeggpap New Orleans Jazz Band, featuring the four brothers and some of these friends, and then arose the need for a club house, dedicated to this cultural heritage.

IMG_2087

Mon Heuvinck, after fifty years still one of the very active and leading figures of the club. Something to be very proud of.

With help from the city Council of their town Dendermonde they were able to hire an old disused bunker, once part of the city military fortifications. They cleaned it up and made it their club house with the first concert by their Jeggpap New Orleans Jazz Band on the 6th of March 1965, now more than 50 years ago.

It was a defining moment for them and for the New Orleans music and its cultural heritage in Europe. Started with a lot of enthusiasm but also hesitation it pretty soon became a center for lovers of New Orleans Jazz, not only in the city or the region and nationally, but for all over Europe and even beyond.

Atmosphere at he Honky Tonk Jazz Club

The club in action. Here in front drummer and painter Miel Leybaert, one of the founders of the Jeggpap New Orleans Jazzband. With behind him one-time clarinet player and partly visible Piet Hermans and talented blues pianist and singer Ilja De Neve looking on. In the background Saxophone player Peter Verhas.

A reputation

Since those days the club gained a reputation as being one of the leading European centers for New Orleans Jazz. With many music performers from New Orleans when visiting Europa making it a habit of performing at the club. The club has now nearly 500 members.

The club, being an old small army bunker, gives concerts a special atmosphere where musicians and the public easily intermingle with each other, giving an appearance at the club for the musicians an extra dimension.

Bo Didley at Jazz Festival

Bo Didley, one of music’s great man, also appeared at the festivals in Dendermonde. Here in Dendermonde with one of his typical guitars.

Since 1965 the people of the club organized more than 2000 concerts, in the club and outdoors, on boat trips, street parades and at many festivals, small and great. All in dedication and of love for the cultural heritage of New Orleans. They also organize regular trips to the city itself. In this they are true ambassadors for the city helping to safeguard and promote this culture in Belgium and Europe.

Many great names

Many hundreds of groups and musicians from New Orleans, other places in the US, Belgium, but also from the other continents in the world played at the club or at festivals organized by the Honky Tonk Jazz Club. Some well-known names, some lesser known.

Doc Houlinds Revival All Stars (DK)

The atmosphere during the show of the Danish Doc Houlind Revival All Stars. Musicians and public easily intermingle at the club. Giving it something unique and the reason why musicians from afar take the plane just for one show at the club.

Naming them all would be too much but artists who played there were among others Albert Nicholas, Champion Jack Dupree, Barry Martin, Captain John Handy, George Lewis, Louis Nelson, Sammy Rimington (UK), Memphis Slim, the Preservation Hall Jazz band, Max Collie’s Rhythm Aces (UK), The New Orleans All Star Band, Kid Thomas, All Lewis, Otis Grand, The Reverend Dejean Choir, Teddy Wilson, Benny Waters, The Dutch Swing College Band (NL), Bud Freeman, Thomas Jefferson, Count Basie, Oscar Peterson, Chris Barber New Orleans Blues Band (UK), Wallace Davenport, Dejan’s Olympia Brass Band of New Orleans, Philippe Cathérine (Belgium), Dorothy Donegan, Toots Thielemans (Belgium), Fats Domino, B.B. King, Bessie Griffin Trio, Chuck Berry, Bo Didley, Ray Charles, Etta Cameron, Monty Alexander, Manu Dibango (Cameroun), Jimmy Witherspoon, Lillian Boutté, Curtis Mayfield, Dr. John, DeeDaniels, Freddy Kohleman, Al di Meola Project, Jerry Lee Lewis, Dee Dee Bridgewater, Calvin Jackson & The Mississippi Bound, Liz McComb, Wendell Brunious, Freddie Lonzo, Lucien Barbarin, Shannon Powell, Leroy Jones with Craig Klein, Paul Longstreth, Gerald French and Mitchell Player, Steve Yocum, Bob French, Charmaine Neville with Amasa Miller, Frank Oxley, Louis Ford, Gregg Stafford, Evan Christopher Clarinet Road and Davell Crawford.

Fats Domino - 03

One of the great names of the New Orleans music scene without any doubt has been Fats Domino. Here in action with his piano at the Dendermonde Jazzfestival.

Celebrating 50 years

In 2002 a new initiative was created with the Jazzcentrum Vlaanderen, another non-profit organization, situated next door. This was the result of close cooperation between the Honky Tonk Jazz Club, the provincial administration of Oost-Vlaanderen, the Dendermonde city council and other like-minded smaller clubs in Belgium.

This Jazzcentrum Vlaanderen organizes exhibitions and functions as a museum and a documentation center about the history of New Orleans Jazz in Belgium. A very important task. It also regularly gives concerts itself or workshops regarding New Orleans Jazz. Thereby giving the Honky Tonk Jazz Club an extra dimension.

Memphis Slim at the Jazz Festival

Well know giant of the blues piano Memphis Slim als appeared at the Dendermonde Jazzfestival.

No surprise therefore that when the hurricane Kathrina struck New Orleans creating huge havoc, The Jazz Centre straight away founded NOMA, New Orleans Musicians Aid, in the presence of Wendell Brunious, collecting funds through the organization of concerts and by other actions to help musicians from New Orleans to restart their lives and musical careers after the disaster that struck them.

On the 3rd, 4th and 5th of September the city council of Dendermonde organizes a whole series of events in the city with concerts to celebrate this 50 year anniversary of dedication and love for the cultural heritage of the city of New Orleans.

Davell Crawford - View of public standing and clapping during show

Modern day New Orleans piano player and singer Davell Crawford here recently in June at the Honky Tonk Jazzclub receiving a standing ovation for what was no doubt a very great performance. Look on top the flag of New Orleans flying.

Honky Tonk Jazzclub, Leopold II Laan 19,9200 Dendermonde, Belgium

Willy Van Damme

Naschrift:

Deze tekst werd speciaal gemaakt om de Honky Tonk Jazzclub en haar werk beter bekend te maken bij het Amerikaans publiek, en speciaal dan de muziekscène betrokken bij de jazz, blues, gospel en aanverwante muziekstijlen.

Feestprogramma 50 Jaar Honky Tonk

Op 3, 4 en 5 september organiseert het Dendermondse stadsbestuur ter ere van het 50-jarig bestaan van de club een serie activiteiten en concerten. Zo is er op 3 september in zaal ‘s Sestich aan de bibliotheek om 20 uur een ‘History of blues and jazz’ waarbij muzikaal de evolutie gegeven wordt van de zwarte muziek in de delta van de Mississippi, van de zogenaamde work songs tot de gospels, de jazz en de blues.

Charmaine Neville - during show

New Orleans singer Charmaine Neuville appearing at the Honky Tonk Jazzclub with Albert Braeckman and his umbrella joining the show. Fun and good music make a nice mix at the Honky Tonk Jazzclub.

Vrijdag 4 september is er dan om 20 uur in de tuin van het CC Belgica, Café Jardin, een eerste optreden van de Britse soulzangeres Denise Gordon samen met het Verjazz Combo rond Peter Verhas. Met ook de Joep Peeters & the Gloodnew Orleans Band.

Zaterdag 5 september is er dan vanaf 14 uur een klassiek wandelconcert door het stadscentrum met de Honky Tonk Brassband met daarbij als must Albert Braeckman met zijn paraplu en andere attributen. De jazz heeft mee zijn uniek karakter gekregen doordat het gebruikt werd bij uitvaartstoeten in New Orleans waar men het verdriet verdrong met vrolijke klanken.

Norbert Detaeye

Ghent jazz piano player and gospel singer Norbert Detaeye first came to the club almost 50 years ago to see blues legend Champion Jack Dupree playing. He kept coming and is since a regular guest of the club and the city. Here celebrating 50 years Honky Tonk Jazzclub at the Jazzcentrum Vlaanderen.

Zaterdagavond is er een tweede optreden van de zangeres Denis Gordon met ditmaal onder begeleiding van de Gentse jazzpianist en gospelzanger Norbert Detaeye. Met als tweede act een optreden van het overbekende trio Jean Blaute, Eric Melaerts en Jean-Marie Aerts.

Het gospelconcert met Denise Gordon en Norbert Detaeye start om 19 uur in de abdijkerk aan de Vlasmarkt. Het optreden van het trio met Jean Blaute is voorzien in de theaterzaal van CC Belgica om 21 uur.

het is een gelegenheid om deze feitelijk miskende muziekclub wat beter te leren kennen. Een club die ooit de muzikale reus Dr. John liet spelen in het toch kleine Dendermondse stadhuis. Iets wat weinig clubs in Europa haar ooit nadeden.

Willy Van Damme 

 

Boeddhisme als fantasie

De lezersbrieven van Mark Van Esbroeck en K. Lammens (Humo 24 juni) over het boeddhisme tonen een schrijnend gebrek aan kennis over het boeddhisme en zijn praktijken. Daar schrijft Van Esbroeck dat boeddhisten: “… er nooit op uitgetrokken (zijn) om andersdenkenden gewapenderhand uit te roeien”.

Toen Tibet nog onder het juk van het boeddhisme zuchtte was er wijdverspreide slavenarbeid, was folteren schering en inslag en trokken de boeddhistische kloosters regelmatig tegen elkaar ten oorlog. Op een na werden trouwens alle voorgangers van de Dalai Lama vermoord.

In maart 2008 trokken monniken in Lhasa door de stad en staken daarbij huizen in brand waar in veel gevallen nog kinderen sliepen. Vreedzaam? Kom nou.

Dalai Lama en Aung San Suu Kyi

Twee schijnheiligen netjes bij elkaar, de Dalai Lama en Aung San Suu Kyi. Pure creaties van de westerse media.

Kijk verder naar Myanmar waar boeddhistische monniken mee pogroms organiseren tegen de Rohingyas, een moslim minderheid.

Of anders naar Sri Lanka waar boeddhistische monniken mee hielpen bij de oorlog tegen de Hindoeïstische Tamils en de minderheid van moslims. En zo kan men nog veel voorbeelden geven.

Waarbij de tot heilig gepromoveerde Dalai Lama steeds netjes weet te zwijgen. Zoals trouwens de eveneens heilig verklaarde Aung San Suu Kyi.

Wat beide heren schreven was pure fantasie. Het is inderdaad wel geen sekte te noemen maar het is wel degelijk een godsdienst en zo bijwijlen onderhevig aan dezelfde smeerlapperij als alle andere godsdiensten.

Willy Van Damme

Met Excuses

Lezers hier en vooral mensen die reageerden vroegen zich vermoedelijk af waarom het hier meer dan een week muisstil was en hun reactie de voorbij week niet werd geplaatst. De reden was simpelweg een 8 dagen reis doorheen Andalusië met bezoeken aan de prachtsteden Sevilla en Granada.

Het land van de Iberiërs, Carthagenen, Feniciërs, Grieken, Romeinen, Joden, Moslims en katholieken, Visigoten, Moren en Berbers, Réconquistadores, Conquistadores en sinds de globalisering van Japanse….. flamencodansers.

Japanse flamencodansers op de Plaza Nueva in Sevilla - 18 mei 2013

Een Japanse gitarist, twee Japanse flamencodansers – de dame met haar zwarte rok verschuilt zich hier achter haar danspartner – en een boordevol emotie zingende Japanse zangeres. En dit aangevuld met een vermoedelijk Spaanse gitarist. Of hoe twee op dit vlak totaal tegengestelde culturen hier vlot in gesprek raken. Het was een boeiend en succesvol straatoptreden dat bij Spanjaarden en toeristen op veel bijval kon rekenen. Hier op de Plaza Nueva van Sevilla. 

Van een multiculturele wereld gesproken. De intussen binnengekomen reacties worden zo snel mogelijk geplaatst. Met de nodige excuses.

Willy Van Damme

De gesel van het salafisme

Lang werd het wat betreft Syrië door de klassieke media ontkend maar ook hier laat het salafisme grote sporen van vernieling na. En het is verre van het enige land waar deze stroming binnen de islam zorgt voor ware bloedbaden en regelrechte terreur. Waarom, en hoe kon die origineel niet-gewelddadige visie op de islam zo uitgroeien tot een zelden gezien misdadig monster?

Eerste drie generaties

Salafisme is als stroming binnen de islam nog het best te vergelijken met bizarre versies van het christendom als de Amish in de Amerikaanse staat Pennsylvania. Salafisme slaat als woord op ‘voorouders’ (salaf) en wil in essentie de tradities, regels en wetten van de eerste drie generaties van islamitische leiders bewaren.

Ze baseren zich daarbij op enkele teksten uit die periode en zijn dan ook sterk dogmatisch. Al de geschriften, verklaringen en interpretaties die na die drie eerste generaties komen zijn voor hen zondig. En elke discussie over die eerste teksten is ten strengste verboden. Ze zijn letterlijk te nemen.

Typerend is dat zij zelfs de term wahhabieten verwerpen. Dit terwijl het nochtans de 18de eeuwse Muhammed ibn Abd al Wahhab was die deze visie een ideologische basis gaf. Vandaar dat men in de Saoedische context in westerse kringen steeds over het wahhabietisme sprak.

Want het koninklijke huis al Saoed dat Saoedi Arabië stichtte maakte van dit wahhabietisme de officiële staatsgodsdienst. De overige stromingen worden er gezien als ketters en zal men hoogstens tolereren.

Secularisten

Maar salafisten vinden die tittel onaanvaardbaar want Wahhab herhaalde volgens hen alleen maar wat in de achtste eeuw al werd gezegd en geschreven. En Wahhab kwam erna. Het is een dogmatisme die men ook bij bepaalde christelijke kerken o.m. in Nederland kan vinden.

Tot 1979 waren er met salafisten voor zover geweten ook nergens serieuze problemen. Ze hadden hun visie op geloof en maatschappij en behoudens het Arabisch schiereiland had niemand er last van.

Wel vormden ze samen met meer traditioneel gerichte islamistische groepen als de moslimbroederschap een antwoord op de secularisten die tot recent het overwicht hadden in het Midden-Oosten. Overwicht dat men nu aan het opruimen is.

Afghanistan

In 1979 begon de Amerikaanse president Jimmy Carter en zijn Nationale Veiligheidsadviseur Zbigniew Brzezinski met een oorlog tegen Afghanistan. Zij lokten door gerichte provocaties de Sovjet-Unie in het land en begonnen met behulp van conservatieve islamisten uit wraak voor Vietnam met een oorlog tegen de Sovjets.

In Pakistan bracht men daarbij generaal Zia ul Haq aan het bewind. Het was de start van een jihad en allerlei jihadisten die men via vooral Saoedi Arabië ronselde. Schimmige figuren en drughandelaars als Gulbuddin Hekmatyar, Bin Laden, Al Qaeda, de moedjahedien en de Taliban met Mullah Omar.

Muziek werd verboden en onderwijs voor meisjes bijna onbestaande. En wie niet luisterde werd desnoods onthoofd. Ook werden alle andere vormen van cultuur behoudens hun ultra dogmatische versie van de islam verboden.

Typerend waren de vernieling van boeddhistische beeldhouwwerken uit de pre-islamitische periode van Afghanistan. Een fenomeen dat we ook nu zagen in Libië, Tunesië, Mali en Syrië. Het was ook de start van de vele zelfmoordacties waarbij soms tientallen niet zelden geheel onschuldige slachtoffers vielen, incluis biddende gelovigen in moskeeën.

Tegen het salafisme

En nochtans zijn dergelijke acties en het vermoorden van tegenstanders ook volgens salafistische schriftgeleerden als Abd al Aziz ibn Abd Allah ibn Baaz ten strengste verboden. Zich daarbij uiteraard baserend op teksten uit de eerste periode van de islam.

Maar dat is anno 21ste eeuw voor het moderne salafisme en haar imams geen zorg. Recent nog stelde zo’n schriftgeleerde dat het verkrachten van niet-salafisten mag. Een ander voorbeeld is de bij Syrische salafisten erg populaire Syrische vanuit Saoedi Arabië opererende predikant Adnan al Arour.

Deze riep via de Saoedische satelliettelevisie op om niet-soennieten die weigeren hem te gehoorzamen in stukken te hakken en de beenderen aan de honden te voederen. Van een erg dogmatische meer vreedzame religieuze stroming is het salafisme de voorbije 30 jaar dan ook uitgegroeid tot de gesel van vooral het Midden-Oosten en zelfs daarbuiten.

Een potje

Voor vele soennitische schriftgeleerden zijn die salafisten dan ook ketters die wegens een gebrek aan kennis van de koran en andere islamitische teksten er gewoon een potje van maken. Een karikatuur. Maar dat deert een Adnan al Arour of zijn Saoedische broodheren niet. Zij zaaien haat.

Het is nu vooral een groep geworden die via geweld haar wil aan de rest van het Midden-Oosten poogt op te dringen. Het vermoorden van imams en het vernielen van heiligdommen van andere religies is in Syrië de dagelijkse praktijk. Iets wat voorheen in deze wereld een zeer zeldzaam fenomeen was.

Gebleken is ook dat veel van die jihadisten/moedjahedien/salafisten feitelijk criminelen zijn die onder het mom van religie niet veel meer doen dan moorden en plunderen dat het niet op kan. Ook drugs spelen hierbij een grote rol.

Zo is er de Afghaanse ‘verzetsleider’ Gulbuddin Hekmatyar die in 1979 met steun van de VS, Pakistan en Saoedi Arabië van Afghanistan ‘s werelds grootste opium- en heroïneproducent maakte. Een rol die het land onder de Taliban bleef behouden.

Cocaïne

Ook de Saoedische prins Nayef bin Sultan al Shalaan, schoonzoon van de Saoedische minister van Defensie en kleinzoon van de eerste Saoedische koning Abdulaziz, is zowel een bij verstek in Frankrijk tot 10 jaar cel veroordeelde groothandelaar in cocaïne – het gaat bijna zeker over vele tonnen – als een financier van die Syrische rebellen.

Maar vooral dankzij Saoedi Arabië en ook Qatar krijgen allerlei haatpredikanten met een meer dan schrikbarend discours vrij spel. Daarbij gebruikt Riaad twee middelen. Eerst is er het massaal vele geld waarover het als oliestaat beschikt. Zo krijgen ronselaars voor de jihad voor hun werk onbeperkte fondsen ter beschikking.

Ook is er de rol van Mekka waarnaar elke moslim in zijn leven normaal een keer op bedevaart moet gaan. Verder zijn er voor islamstudies in Saoedi Arabië onbegrensde mogelijkheden. Het stuurt bovendien gratis imams de wereld rond en religieuze werken kan men er voor een peulschil massaal bekomen. En dan zijn er de vele madrassa’s, de Koranscholen.

Zo bleek uit een recente Algerijnse studie dat alle religieuze werken in het land afkomstig waren uit Saoedi Arabië. Het is voor het salafisme en Saoedi Arabië de ideale wijze om in een specifiek land te infiltreren en het naderhand dan pogen over te nemen zoals nu in Tunesië, Libië, Egypte en ook Syrië.

Wapenverkoop

En dit geld speelt bij deze salafistische golf ook nog een andere belangrijke rol. Zo kocht Qatar hier Dexia Luxemburg en KBC Luxemburg, in Frankrijk voetbalclub Paris-Saint-Germain en in Groot-Brittannië o.m. het luxewaarhuis Harrods. Om maar wat te noemen.

En dan kopen Qatar en Saoedi-Arabië in de VS en Europa de uitrusting voor ganse legers. Legers die ze nu en nooit zullen hebben. Maar voor Europese wapenmakers als Thales, FN, EADS en BAE die met krimpende lokale overheidsaankopen kampen is dit de manier om te overleven.

En dus is de lokroep vanuit Riaad en Doha zeer groot. Ook voor onze wapenindustrie is zeker Saoedi-Arabië erg belangrijk. En dreigt men vanuit Europa met maatregelen dan dreigen die olie- en gassjeiks gewoon met het opzeggen van die lucratieve contracten.

Het maakt die landen oppermachtig, mede doordat ze het spel van de VS en Israël meespelen. Zeker onder president Barack Obama is het salafisme en de politieke islam terug een belangrijke bondgenoot geworden.

De periode van de ruzies met Al Qaeda – als die er echt ooit waren – zijn reeds lang voorbij. En de VS heeft de salafisten broodnodig om vijanden als China, Rusland en Syrië kapot te maken of te verzwakken. Zowel in het Chinese Sinkiang als in de Russische Kaukasus zijn salafistische terreurgroepen actief.

Een godsgeschenk

Er zijn nog wel problemen in Somalië – maar dat is de periferie en deert zeker niemand – en wat discussies met de Taliban, maar die plooien strijkt men duidelijk glad. Het is trouwens geen toeval dat de Afghaanse president Hamid Karzai af en toe stelt dat de VS met de Taliban tegen hem samenzweert.

Voor de VS – die een probleem hebben om hun leger nog in te zetten – komen deze jihadisten als een godsgeschenk. Ze vechten bijna gratis, schrikken niet terug voor zelfmoordacties en luisteren naar die haatpredikanten. Het geluk kan niet op.

Wel is er de levensgrote vraag of al die salafistische moordbendes zich op termijn niet gaan keren tegen de VS en Europa. De schrik van ons veiligheidsapparaat. En dat dreigt bijna onvermijdelijk te zijn, waarbij deze toestand doet denken aan een periode uit het verre verleden.

De Romeinen

Zo hadden de Romeinen een groot probleem om hun immens imperium onder controle te houden. De kosten werden steeds groter, de inkomsten liepen terug en de tegenstanders werden alsmaar sterker. Reden waarom men steeds meer Germaanse stammen gebruikte om andere Germaanse stammen tegen te houden.

Tot de Ostrogoten genoeg hadden van het Romeinse gemarchandeer en Rome veroverden. Het was het einde van dat ooit zo machtige Romeinse rijk.

Zeker is dat de VS en de EU door die salafisten te bewapenen en te financieren en Saoedi Arabië en Qatar vrij spel te geven, een enorm risico nemen. Ze vernielen niet alleen het Midden-Oosten maar brengen ook Europa in gevaar. Maar dat zal Riaad, Doha en Washington worst wezen.

Zoals ze nu ook bijna zeker met plezier toekijken hoe hun regio in de fik gaat. En Israël? Daar geniet de leiding met volle teugen hoe hun vijanden elkaar de kop inkloppen. Meer hoeft dat voor hen niet te zijn.

Willy Van Damme