De Vaandrig baarde een nieuwe maatschappij en …. Toy

Na de tweede wereldoorlog kende België en zeker Vlaanderen een snelle wederopbouw en een ongeziene economische groei. Een fenomeen dat zich overal in Europa manifesteerde. De nieuwe na de oorlog geboren generatie kwam eraan en die had nieuwe ideeën. Deels overgenomen uit het buitenland en vooral de VS.

Was jazz, de zwarte muziek, reeds voor 1940 druppelsgewijs Europa en België aan het binnensijpelen dan werd dat een kolkende stroom. Eerst nog braafjes met een Doris Day maar al snel kwamen daar een Chuck Berry, Elvis Presley, Cliff Richard, The Beatles en de Rolling Stones, toen de ultieme ruigaards. Voor vele ouderen in die periode gewoon een stel te mijden viezerds.

Een fragment uit de film met hier deel 1 en hieronder deel 2. Met een aantal leden op uitstap in het plaatsje Herbeumont aan de Semois en met de wereldbefaamde Amerikaanse banjospeler Derrol Adams op bezoek in het café. Hij was er een regelmatig optredende artiest. Het filmpje geeft een beetje de sfeer weer van die periode.

Maar de jeugd wou meer en ging geleidelijk aan haar eigen weg, zoekend naar iets nieuws. De jaren zestig, niet voor niets de Golden Sixties genoemd, zorgen voor de geboorte van dit fenomeen. Eerst bescheiden maar met de revoltes in Leuven, Parijs mei ’68 en het Amsterdamse provo kwam de dijkbreuk die de oude maatschappij op haar grondvesten begon doorheen te schudden.

Merkwaardig is dat het erg landelijke boerendorp Sint-Amands a/d Schelde reeds in 1967 zich hier op de voorgrond manifesteerde met eerst het popfestival Botsing. En van Botsing kwam het jaar nadien de Vaandrig met de vzw Alias. Het werd een jeugdhuis, dat wel, maar geen à la Kadee, Sako of Nijdrop die uit de katholieke jeugdbewegingen groeiden.

Neen, het werden broeiaarden van een andere cultuur, de nieuwe samenleving. Hier werd gewerkt aan de echte culturele revolutie met rock- en andere vormen van nieuwe muziek, experimentjes met drugs, Trotski en vooral Mao, vredesactivisme, milieubewustzijn, boeddhisme, gezond eten, vrijere seks en tegen het gezag. Men had het er allemaal. Het waren jongeren op zoek naar nieuwe maatschappijvormen. Voor de doorsnee burger waren dit echter oorden van verderf.

En uit De Vaandrig ontstonden ‘kolonies’ zoals De Vliet, De Lamp, De Zep, Ranonkel, De Spinnekop, De Splinter, enzovoort. Het was de voorbode, voorhoede, die de maatschappij een decennium later heel zachtjes zou kneden tot wat ze nu is. Wat toen extreme zotte eisen leken zoals die voor een beter leefmilieu werd enkele jaren later de norm voor de ganse samenleving.

Deel 2 van het filmpje. 

Niet verrassend is dat daaruit niet alleen de artistieke hoogstandjes van een Pol Maes, tekenaar, kunstschilder en entertainer, ontstonden maar ook een popgroep als Toy. Eerst schuchter als skifflegroep Novadis en nadien voluit als popgroep Toy. Zij groeiden verder door, weg uit De Vaandrig en uit de latere opvolger De Splinter in Bornem. Ze werden wel nooit de grote Belgische topvedetten maar maakten wel muziek welke voor die periode tot het beste behoorde wat dit land had.

Het geheel versleten café aan het al even versleten spoorwegstation van Sint-Amands werd de Vaandrig en die toonde zo de weg richting de nieuwe moderne maatschappij.

Willy Van Damme

Dit is de begeleidende tekst bij de vertoning van een film over Toy en De Vaandrig van de hand van Theo Van Hemelrijk, gitarist bij Toy en hulpje voor alles en gelegenheidsfilosoof in De Vaandrig en elders. De film is een uitermate merkwaardig en uniek tijdsdocument met film en geluidsopnamen allemaal rechtstreeks komende uit die periode 1968 tot 1980.

Het zijn 90 minuten ongekuiste pellicule die het leven toont zoals het ooit was en dus rauw sans gêne als toen. Het vertelt het verhaal van een jeugd op zoek naar iets nieuws, weg van het oude en voor hen versleten wereldje. Een groep jongeren rond Toy en het volkje van De Vaandrig ofte Alias vzw die het dachten beter te weten. 

Paul Maes - tekening Aliasbode December 1970

Wijlen Paul Maes was natuurlijk de vaste tekenaar van de Aliasbode. Zijn stijl doet denken aan het betere werk van vroeger van een Kamagurka. Alleen is dit werk van Paul Maes veel ouder. De tekening komt uit de Aliasbode van december 1970.

De vzw Alias gaf ook in die jaren een tijdschrift uit genaamd de Aliasbode. Men kan het raadplegen in de leeszaal van de Koninklijke Bibliotheek Albert I te Brussel onder code B.D. 26272.

De film komt nu zaterdag 10 september om 20 uur in première uit in het Bornemse CC Ter Dilft. De toegang is gratis. Wie wil kan die avond voor 20 euro de dvd van de film met daarbij nog een cd met 20 soms niet bekende nummers van Toy kopen. Het adres van Ter Dilft is Absveldstraat 21-27, Bornem.

Meer info: https://www.terdilft.be/nieuwsdetail/778/toy–the-making-of-a-band-in-the-70s

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s