De Bende van Nijvel–Het blunderboek van Hilde Geens

Over de beruchte Bende van Nijvel is al veel papier vuil gemaakt, inkt gevloeid. Tussen 1982 en 1985 – het lijkt al oude geschiedenis – liet die in het centrum van het land een spoor van voorheen niet gezien geweld achter. Op de achterflap van het boek staat het nog eens netjes te lezen, 17 raids, 28 doden en ruim 40 gewonden.

Een overzicht

En nooit werd er voor die serie slachtpartijen een man voor het gerecht gebracht. De laatste overval betrof die op het grootwarenhuis Delhaize in Aalst van 9 november 1985 met eventjes 8 doden. Waarbij steevast vooral de onvoorstelbare brutaliteit opviel. Men schoot bewust op onschuldige toeschouwers en zelfs op kleine kinderen.

Hilde Geens heeft samen met een aantal andere journalisten waaronder langs Vlaamse zijde vooral Raf Sauviller en Guy Bouten ook veel werk verricht. Ze was altijd begaan met dit merkwaardig dossier en beet er zich in vast zoals we in onze pers maar zelden zien.

Hilde Geens - Beetgenomen - De Bende Van Nijvel

Hilde Geens toonde de vele politionele en gerechtelijke blunders en manipulaties in haar boek over de Bende van Nijvel. Ook zij voelt zich beetgenomen, bedrogen.

Nu presenteerde zij haar eerste boek over de zaak, een kanjer van jewelste die haar ook grote eer aandoet. Het is 432 pagina’s dik en geeft vooral een overzicht van het gerechtelijk dossier zelf. Ze vertrekt hierbij niet van bepaalde mooi klinkende hypotheses of vermoedens maar van het gerechtelijk bundel zelf.

Of beter bundels want het dossier van het parket telt mogelijks meer dan 5 miljoen pagina’s. Hoger dan een appartementsgebouw van 26 verdiepingen stelt men in het boek. Dat zij er desondanks nog wijs in raakte lijkt dan ook bijna een mirakel. Het is alleszins het bewijs van haar kwaliteiten als journalist en schrijver.

De meeste journalistiek is plak- en knipwerk, de overname van vooringenomen prietpraat, voorgekauwde propaganda, PR en gehele of halve leugens. Waardeloze rommel. Maar mensen als Hilde Geens bewijzen dat er in journalistenland ook nog wat anders te beleven valt. En dat is kwalitatief kritisch onderzoek zonder oogkleppen. Een verademing. 

Droogjesweg

De titel van haar werk zegt al veel over het boek “Beetgenomen – Zestien manieren om de Bende van Nijvel nooit te vinden”. Het is een schokkend relaas over de onvoorstelbare blunders die in dit dossier zijn gemaakt. De incompetentie, dubieus gedrag, kwade wil en criminaliteit van sommigen in het gerechtelijk en politioneel milieu die uit dit boek blijkt is schokkend.

“Ik heb er feitelijk schrik van”, geeft zij in een gesprek toe. Het feit dat zij zich sec over het dossier boog en het ook zo beschrijft maakt het boek nog sterker. Een goede journalist zal niet wild om zich heen slaan, scheldwoorden gebruiken of zelfs beledigen.

Droogjesweg de feiten geven is veel dodelijker dan een incompetente of dubieuze magistraat of flik de huid vol schelden. Het tweede zal van de dader veelal afglijden als water op de veren van een eend, het eerste is veelal dodelijker, figuurlijk dan uiteraard.

Delhaize, Oude Vest, Dendermonde

Het favoriete werkterrein voor hun overvallen leken de grootwarenhuizen van Delhaize te zijn. Was het wegens de toen in verhouding met andere warenhuizen slechte beveiliging of waren er andere redenen? 

Het boek is in bepaalde milieus die beroepshalve met het dossier bezig geweest zijn dan ook goed onthaald, mede omdat ze vertrok van een oprechte analyse van het dossier en gewoon constateerde waar de fouten duidelijk lagen.

Neem pagina 72 waar ze in ‘een spoor van bloed’ het volgende schreef:

De moord (op taxichauffeur Constantin Angelou, nvdr.) was een raadsel en het onderzoek een ramp. Magistraat Marcel Thousse, die het dossier doornam in opdracht van de eerste parlementaire onderzoekscommissie, stelde vast dat het onderzoek in de periode voor 10 maart 1986, toen het bij de bundel van de bende van Nijvel werd gevoegd, net als dat van de moord op José vanden Eynde meer dan twee jaar volledig had stilgelegen.

In een periode van drie jaar en twee maanden waren er zes verschillende onderzoeksrechters mee belast geweest, die er geen van alle iets mee gedaan hadden. Het was tijdens die ‘stille’ tijd terechtgekomen op het kantoor van (onderzoeksrechter, nvdr.) Jean-Michel Schlicker in Nijvel en daar werd het gefotokopieerd. Gelukkig maar, want toen er uiteindelijk op gerechercheerd werd, bleek dat het origineel verdwenen was.

Niet onderzocht alibi

Typerend is ook de geciteerde reactie van een onderzoeker als men vraagt of een bepaalde moordpartij ook niet het werk van de Bende van Nijvel kon zijn. Het antwoord was doodsimpel want er was andere munitie gebruikt en dus was dat hun werk niet. Hoe idioot kan men werkelijk zijn?

Ook alibi’s als dat van de later vermoorde Bruno Vandeuren, heel vermoedelijk een lid van de bende, werden niet onderzocht. En dan waren er de corrupte en criminele flikken zoals Madani Bouhouche, Georges Marnette of Robert Beijer die soms mee belangrijke onderzoeken deden of de vroegere collega’s continu op het verkeerde been zetten.

Gerechtelijk onderzoek moord Daisy Vergote - Zeebrugge - 25-08-2014

Het boek onthult dat het de technische diensten van gerecht en politie ontbreekt aan voldoende technische kennis en gedrevenheid. Sommige politielui bleken ook als gangster zelfs betrokken te zijn. Hier in Zeebrugge bij het lijk van de eind juli vermoorde Daisy Vergote waar al diezelfde dag de vermeende dader werd opgepakt, de ex die al een strafblad had voor geweld tegen haar en andere vrouwen. Het lijkt ditmaal dus erg simpel.

Zo werd de dubbele moord door Westland New Post, een zeer duistere fascistische en gewelddadige groep, in de Brusselse Herdersliedstraat onderzocht door commissaris van de gerechtelijke politie Georges Marnette waarvan men achteraf vermoedde dat hij lid kon zijn. Hij nam als het ware eigenhandig het onderzoek over. Met de gekende gevolgen: een serie gerechtelijke blunders.

Het is diezelfde Georges Marnette die nadien huidig premier Elio Di Rupo ‘ontmaskerde’ als een pedofiel. Wat in wezen een poging was om op criminele wijze de regering te doen vallen en de sociaal-democraten in de regering te laten vervangen door liberalen. Een spelletje waarin De Standaard, Het Nieuwsblad en VLD’er Herman De Croo een meer dan kwalijke rol speelden.

Een vroegere Brusselse rijkswachter stelde het ooit zo: “Als we met het Speciaal Interventie Eskadron (SIE) op interventie gingen dan zorgden we er altijd voor dat we nooit met onze rug naar Marnette stonden. De man was gewoon gevaarlijk”, aldus de vroegere rijkswachter. Een verhaal dat de sfeer bij de Brusselse politiediensten in die jaren typeert.

Albert Raes

Typerend is ook de ‘zelfmoord’ van WNP-leider Paul Latinus die opgehangen werd gevonden. Het lijk wordt verwijderd maar nooit gewogen. Wat nochtans essentieel is om te weten of het wel of geen zelfmoord is. Eerst catalogeerde men het als zelfmoord om het dan veel later als moord te bestempelen. De zaak raakte nergens, evenzeer als de onderzoeken naar de WNP.

Wat zij goed ontrafelt is de zaak van Christian Smets, de commissaris van de Staatsveiligheid, en zijn contacten met de WNP.  Daarover verschenen in de media veel indianenverhalen die het stelden alsof de WNP een creatie was van die geheime dienst.

De meest logische in het boek ontwikkelde thesis is dat Smets gewoon infiltreerde in de WNP en dat die organisatie hiervan gewoon gebruik maakte om Albert Raes, de baas van de Staatsveiligheid, te discrediteren. Mogelijks omdat hij toen een fikse ruzie had met de CIA. Vanuit de WNP en ook Georges Marnette lekte men dan ook naar believen naar hun vrienden in de media.

En dan is er wapendeskundige Claude Dery die expert was in eventjes 1400 gerechtelijke onderzoeken – hij deed die jaren blijkbaar alles in Brussel – maar ondertussen stiekem commandant-kapitein was bij de militaire veiligheid, ADIV, en betrokken was bij haar afdeling PIO, het Public Information Office dat na een serie zware schandalen werd opgedoekt. Een amper te vertrouwen man dus.

Strategie van de spanning

Wat vooral ook opvalt aan het boek is de openheid van geest waarmee zij door het dossier gaat. Ze legt netjes de verschillende hypotheses naast elkaar en laat het verder aan de lezer over. Het probleem is, zoals zij duidelijk laat blijken, dat men het gerechtelijk onderzoek zo slecht voerde dat men heel vermoedelijk nooit de zekerheid zal krijgen welke hypothese de juiste is.

Elio Di Rupo

Georges Marnette, commissaris van de Brusselse gerechtelijke politie verknoeide zo te zien heel bewust het dossier over de dubbele moord door de WNP aan de Brusselse Herdersliedstraat en voerde nadien een gerechtelijk onderzoek naar de ‘pedofiel’ Elio Di Rupo. Wat men gemakshalve naar De Standaard en Het Nieuwsblad lekte. Waarna die avond Herman De Croo, liberaal toppoliticus op TV onthulde dat de betrokken nog anoniem in de kranten opgevoerde politicus Elio Di Rupo betrof. De poging om de regering te doen vallen faalde echter. Dirk Achten, toen hoofdredacteur van De Standaard, weigerde zich te verontschuldigen en werd nadien door die andere topliberaal Karel De Gucht baas van Buitenlandse Zaken gemaakt. Echt journalistiek werk dus.

Van het vermoeden dat dit allemaal kaderde in een grote door de VS en haar CIA georkestreerde destabilisering lijkt zij deels afgestapt. Ze blijft het wel aanhouden als een van de mogelijke pistes, maar het is geen zekerheid meer als voorheen. Wat bij haar collega Guy Bouten nog steeds het centraal motief is.

Zij constateert dat de Bende van Nijvel na Aalst plots stopte ondanks het feit dat men de indruk had dat ze nog verdere bloederige plannen had. Maar, stelt ze, de clan rond Philippe De Staerke was in de gevangenis en zo ook Bouhouche en Beijer. En bovendien was er in 1988 een regering zonder de PS/SP gekomen, een politieke omwenteling dus zoals nu.

Het boek zou feitelijk verplichte lectuur moeten zijn voor de mensen van justitie en politie die met gerechtelijke onderzoeken te maken hebben. Het is ook een  mooi voorbeeld van wat journalistiek zou horen te zijn. Met een open geest het al gigantische dossier bestuderen en beschrijven. 

Wel lijkt zij bij de bespreking van het schandaal rond het Nationaal Drugsbureau (NDB) van commandant Léon François en de Amerikaanse Drugs Enforcement Administration (DEA) de indruk te wekken dat die DEA echt de drugshandel wil bestrijden.

Wat de DEA doet is die handelsstromen en productie onder controle houden en er zo leiding aan geven. Uit een gesprek met de auteur blijkt duidelijk dat zij die rol van de DEA in deze business deels ook wel beseft.

Wie in die handel dwars ligt krijgt de DEA op zijn nek om hem te pakken, wie een vriend is krijgt alle mogelijke steun. De verhalen over ‘generaal’ Vang Pao in Laos voor 1973 en de in 2011 vermoorde Ahmed Wali Karzai, broer van de Afghaanse president Hamid Karzai, spreken boekdelen.

Beiden werden gefinancierd door o.m. de CIA en als Ahmed Karzai op zeker ogenblik problemen had met een lokale rivaal in de drugshandel dan zorgt de DEA ervoor dat die professioneel wordt uitgeschakeld. Die man zit nu in een Amerikaanse cel weg te rotten want de VS bestrijden de drugshandel nietwaar. Vermoedelijk was opium trouwens de ware reden voor de inval in Afghanistan.

Geen interesse bij de kranten

Wat ontbreekt is een vermelding van de in die periode eveneens opererende CCC, de Cellules Communistes Combattantes, een heel vermoedelijk door de VS gemanipuleerde terroristengroep. Maar het zit natuurlijk wel los van het gerechtelijk bundel van de Bende van Nijvel. 

GB-Carrefour - Dendermonde - 19-08-2009 - 3

Madani Bouhouche had een plan ontwikkeld om grootwarenhuizen af te persen. Lag hier de basis voor de latere actie rond o.m. de Delhaize? Reeds voor hij introk bij de BOB, de Bijzonder Opsporingsbrigade, de vroegere onderzoekscel van de Rijkswacht, bleek hij al een kleine crimineel te zijn. Bij de BOB werd het alleen maar erger.

Wat ook ontbreekt is een meer uitgebreide chronologie en namenregister. Maar vermoedelijk vergde dit wel veel extra pagina’s. Het boek is een uitstekend werk dat ook goed geschreven is. Het vergt gezien de vele moordpartijen, diefstallen en andere criminele feiten wel veel aandacht en ook een goed geheugen.

En ja, dit is het grootste misdaadverhaal uit de Belgische geschiedenis maar een bespreking van dit nochtans belangrijk overzichtswerk zal je in de kranten niet vinden. Het typeert ook hier het niveau waarop de kranten zitten. Alleen De Wereld Morgen, het Nederlandse Vrij Nederland en Humo besteden er aandacht aan. Hilde Geens schreef er in Humo dan ook regelmatig over.

Willy Van Damme

Hilde Geens, ‘Beetgenomen, zestien manieren om de Bende van Nijvel nooit te vinden’, Manteau, 2013, 432 pagina’s, 22,5 euro.

Er zijn twee websites exclusief met het dossier van de Bende van Nijvel bezig. De eerste en oudste is Franstalig: http://tueriesdubrabant.winnerbb.com. De tweede is in het Nederlands: http://bendevannijvel.com.

Advertenties

4 thoughts on “De Bende van Nijvel–Het blunderboek van Hilde Geens

  1. Zodus : jij ….lijkt het spijtig te vinden….. dat alleen De Morgen etc er nog op in gaat… De Morgen, die dus enkel leugens verkoopt…blijft verkopen zoals rond 1980 olv de fantasten Debock, Goossens die afzonderlijk van hun spitsbroeder Martens een ganse generatie op het verkeerde been zette met burothesissen over een “Bende van Nijvel”.
    Dat op uw blog geen reacties schijnen komen bewijst enige wijsheid bij uw lezers.
    Antwoord:
    Ik had geschreven dat geen enkele krant aandacht had besteed aan dit boek, dus ook De Morgen niet.
    Willy Van Damme

  2. @ludoke. Als jij weet waarom De Bock en Goossens ons bij de neus hebben genomen, en als jij meer weet over de echte achtergronden van de Bende, moet je ’t zeggen. Ik vermoed dat jij doelt op de vroege Maoïstische jaren van enkele journalisten, die dan later een bocht naar rechts hebben gemaakt. Het verraad binnen de linkse groepen vanaf dag 1 zit je nog altijd dwars. OK.
    Maar wat is de link met de Bende?
    Walter Baeyens:
    ik ben ook benieuwd naar het antwoord. Maar ik vrees dat we er niet veel van moeten verwachten.
    Willy Van Damme

    • Sorry…ik las veel erover en weet eigenlijk misschien maar 3 “vragende” détails:
      -de fascistiese NEM-clubs en WNP werden doodgezwegen bij Amada dat de hogere vakbondsleiding toen als fascistiese vijand verkoos.
      -de rol van agent Smets bij WNP lijkt me creatiever . Doodleuk lachtte hij mee toen een actie de naam van de (zionist, nu op vakantie in Parijs) Jackhals Ramirez kreeg…
      -de omzwerving van de FN-lidkaart van Demol Johan (acties van Debaets en later Desmedt van Comité P) : waren de klassiek dossierkoordjes op foto nog te zien bij het Comité I, zoals de oprichter van Apache ooit in De Morgen schreef..of zoog hij dat laatste uit zijn duim, zoals het Toezicht op het Comité meldde)
      -en : .. De KUL verbiedt inzage in delen van het archief Debock aan een procesvoerder…..
      Maar wat mij betreft : boeken reeds een paar jaar toe en afgevoerd als oud papier.
      Ludo Kenis
      Antwoord:
      Over Amada heb ik geen commentaar en dat komt ook niet in de tekst of het boek ter sprake. Een aantal vroegere leden van Amada hebben blijkbaar zo’n grote frustraties opgelopen dat ze zoals jou veertig jaar later er nog over moeten beginnen.

      En Walter De Bock en Paul Goossens waren in 1970 misschien wel goed bevriend met goeroe Ludo Martens, maar wat dit te maken heeft met wat ze deden bijna twintig jaar later is een mysterie.
      Beiden zijn ook het evangelie niet en Paul Goosens weigerde ooit in De Morgen een stuk van mij te plaatsen over de activiteiten van de Chinese veiligheidsdiensten in België. Niet omdat hij vroeger een vriend was van Ludo Martens, maar omdat Buitenlandse Zaken en onze veiligheidsdiensten zich hiertegen verzetten.

      Uiteraard gebruikte hij in een gesprek onder vier ogen wel andere argumenten. “Het zou die mensen die men wou ontvoeren in gevaar kunnen brengen,” stelde hij. Onzin natuurlijk maar het artikel raakte nergens in België geplaatst en toen het maanden later in Knack toch verscheen zorgde Buitenlandse Zaken via de directeur Azië Patrick Nothomb – vader van Amelie – er bij toenmalig hoofdredacteur Sus Verleyen voor dat ik niet meer voor Knack schreef.

      Wat betreft Smets lijkt mij het verhaal zoals Hilde Geens het bracht perfect en ook duidelijk. Het is voor mij de eerste maal dat het kader waarin Smets werkte goed beschreven werd. Het is mede een reden waarom het boek goed is. Het corrigeert ook veel onzin die over de zaak geschreven is.

      Over de toegang tot het archief De Bock kan ik alleen maar zeggen dat ik zonder problemen toegang kreeg. Het bevat kilo’s krantenknipsels. Wat betreft Johan Demol komt die naam niet ter sprake zoals ook het CCC en Gladio onbesproken blijven. Misschien had er een kort hoofdstukje aan kunnen gewijd worden.

      Maar uw reactie was zoals verwacht.
      Willy Van Damme

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s