Erfgoedcel van het Land van Dendermonde start digitaliseringsproject

De vorig jaar opgerichte Erfgoedcel van het Land van Dendermonde is vorige week begonnen met haar digitaliseringsproject. Het is een groot plan dat de bedoeling heeft alle documenten die nu in lokale archieven worden bewaard in digitale vorm om te zetten.

“Het betreft hier niet alleen lokale kranten en tijdschriften maar ook allerlei filmpjes, documenten en foto’s. Hierbij zal men nadien via zoekopdrachten kunnen werken, iets wat het historisch onderzoek zeker zal vergemakkelijken”, aldus Stefanie Audenaert, erfgoedcoördinator. Mede voor het uitwerken van dit project heeft men Chris Fierens als projectmedewerker aangetrokken.

Roerend en immaterieel erfgoed

De Erfgoedcel voor het Land Van Dendermonde werd vorig jaar met steun van het Vlaams gewest in Wetteren opgericht ter ondersteuning van zowel het roerende als het immateriële erfgoed in de streek. Processies, dialecten, orale geschiedenis, documenten en andere vormen van cultureel leven in de streek. Het was een idee van de eerste Dendermondse cultuurbeleidscoördinator Katrien Aerts.

Het Land van Dendermonde is een uit de feodale tijden daterende geografische en vooral administratieve omschrijving van de streek. Zij verdween als bestuursstructuur nadat de Franse revolutionairen in 1794 definitief de Oostenrijkse legers in België hadden verslaan en er hun nieuwe visie op ‘s lands bestuur introduceerden.

De Erfgoedcel van het Land van Dendermonde

De mensen van de Erfgoedcel van het land van Dendermonde. Op de foto’s op de achtergrond zijn links de reuzenstoet van Wetteren te zien en rechts het kaatsspel in Wieze, een unieke sport die vooral in de Denderstreek, ook in Henegouwen, populair is. Van links naar rechts: Dominique Van Swalm, Chris Fierens, Maartje van der Laak en Stefanie Audenaert.

Het gebied was een tegenwoordig wat bizar overkomend geheel dat alhoewel grotendeels samenvallend met het huidige arrondissement Dendermonde toch enkele eigenaardigheden eigen aan de feodaliteit bevatte. Zo vielen Buggenhout en Opdorp erbuiten en behoorde een groot deel van het Vlaams-Brabantse Opwijk ertoe. Mazenzele, nu een deel van Opwijk had dan echter andere eigenaars.

Bijzonder was dan weer de toestand in Wieze, tegenwoordig een deelgemeente van Lebbeke. Een deel van Wieze hoorde tot het Land van Aalst en een deel onder dat van het Land van Dendermonde. De stukken lagen echter erg verspreid met lappen Dendermonde en Aalst kriskras door elkaar. Met als gevolg een mentaliteit die zich nu nog laat voelen.

En daar de Dendermondse belastingen lager waren dan de Aalsterse had dit economisch zo zijn gevolgen. Desnoods ging men in een lapje Dendermonde bevallen om dan eens geboren terug naar Aalsterse grond te gaan. Brouwerijen en andere handelaars wisten zich dan ook waar te vestigen. Het waren middeleeuwse belastingparadijzen. Ook Opdorp was trouwens zo’n geval en dankt er zijn grote jaarmarkt aan.

Het nu begonnen digitaliseringsproces gaat het historisch onderzoek in de streek natuurlijk een grote stimulans geven. Wie nu onderzoek wil doen naar het verleden moet soms dagen en zelfs wekenlang door allerlei archieven en weekbladen zoeken om dat dan te vinden wat men zoekt. Als men er door een onoplettendheid al eens niet naast kijkt.

De Voorpost kind van zijn tijd

Vooral een blad als de Voorpost is een belangrijke bron van informatie over het leven van toen. Het verscheen van 1962 tot 1988 en bevat een enorme massa aan gegevens over het leven in de streek. Wie meer wil weten over vroegere culturele verenigingen, de politiek, het sportleven, de economie of de samenleving in het algemeen kan hier zijn gading vinden. Het was een uitgave van de familiale drukkerij De Cuyper.

Wie wil lezen over de zeer grootse avonturen van jazzclub Honky Tonk,  het befaamde literaire centrum Celbeton, de eerste milieuactiviteiten, de herrie rond de Dender, het geschil rond onderpastoor Verhaeghen uit Sint-Gillis-Dendermonde en de eerste stappen van gekende politici als een Norbert De Batselier en Karel De Gucht kan hier veel vinden.

Ook het taalgebruik, o.m. in de titels en de soms tendentieuze berichtgeving zijn boeiend en geven een kleurrijk beeld over de mentaliteit toen en de wijze van berichtgeving. Toen in 1970 Dolle Mina’s – de naam die men radicale feministen toen gaf – in Sint-Gillis-Dendermonde een voordracht gaven kregen ze in het blad wel een foto maar met daaronder wel een stevige scheldpartij.

Hetzelfde toen de gekende Nederlandse dichter en provo Simon Vinkenoog in kunstencentrum Celbeton eind de jaren zestig van de vorige eeuw op bezoek kwam. Deze Amsterdammer had vooraf in zijn stad zitten rondstrooien dat hij marihuana ging meebrengen.

En toen de vanuit Nederland gealarmeerde Dendermondse rijkswacht hem in Celbeton dan ook oppakte bleek die alleen gewoon gras mee te hebben. Goed voor de koeien, niet meer. Woede bij de rijkswacht en bij de aanwezige correspondent van De Voorpost die in het blad tegen de Hollandse grapjas fel van leer trok. Het meesterlijke van die grap ontging hem geheel.

Reuzenstoet Oudegem 2013

De regio heeft tientallen reuzen eigen aan elke gemeente of dorp en wijk. Hier reuzen uit Overmere tijdens de Reuzenstoet in Oudegem van vorig jaar. De Erfgoedcel wil dit jaar een speciale actie doen rond de reuzen uit de streek. Want dit is uiteraard erfgoed.

Voor de serie heemkringen in de streek, de amateurhistorici en de lokale archieven als dat van Dendermonde is dit natuurlijk een grote opsteker. Het gaat hun werk niet alleen veel vergemakkelijken maar ook stukken professioneler kunnen maken. Een droom te goed om waar te zijn.

De Erfgoedcel van het Land van Dendermonde huist in de vroegere portierswoning van de abdij van Zwijveke aan de Nijverheidsstraat 3 te Dendermonde. Ze beschikt uiteraard over een website: www.egclandvandendermonde.be.

De Erfgoedcel is op dit ogenblik ook erg actief rond de ganse serie herdenkingsactiviteiten met betrekking tot de start van de Groote Oorlog nu honderd jaar geleden. Ze plant verder activiteiten rond het 50-jaar oude akkoord tussen België en Turkije over de immigratie van Turkse (en Marokkaanse) gastarbeiders naar hier. Ook staat 2014 in het teken van de vele reuzen die de regio rijk is.

De gemeenten die aangesloten zijn bij de Erfgoedcel zijn Wetteren, Laarne, Wichelen, Berlare, Zele, Hamme, Dendermonde, Lebbeke en Buggenhout. Ze werkt deels onder de projectvereniging de Cultuurdijk die een aantal lokale culturele centra overkoepelt.

Willy Van Damme

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s