Thailand maakt einde aan Laotiaanse vluchtelingenkampen

In Thailand heeft de overheid de voorbije dagen een 4000 Laotiaanse vluchtelingen onder dwang naar hun land teruggestuurd. Onder groot protest van vooral de VS en de Europese Unie. Het betreft hier zogenaamde Hmong, een etnische minderheid in Laos.

Kap eens een hoofd af

Met deze actie moet voor de Thaise autoriteiten een einde komen aan een probleem dat is ontstaan toen de Amerikaanse troepen na hun nederlaag in 1975 Laos ontvluchten. Alhoewel officieel geheim was deze Laotiaanse oorlog een die met de grofste brutaliteiten werd gevoerd. Daarbij werden ganse dorpen uitgeroeid en de meest gruwelijke misdaden begaan door vooral de eenheden van een zekere Vang Pao, een Laotiaanse Hmong die zich ook tot generaal liet benoemen en vocht aan de zijde van de door de CIA geleide oorlog.

Toen de door hem gecontroleerde dorpen hun bevolking door de gruwel zo gedecimeerd zagen stuurde hij op het einde zelfs kinderen in het veld. En wie niet luisterde werd gedood of zijn dorp vernield.

Typerend was dat men als waarschuwing voor een eventueel tegenstribbelend dorp het afgehakte hoofd van een dorpsbewoner vanuit een helikopter naar beneden gooide. Een tactiek die vooral door CIA-agent Tony Poshepny (*) werd toegepast. Hij voerder zelfs de techniek van het oren afhakken in als een bewijs voor succes.

‘s Werelds grootste drugfabriek

De Hmong zijn een etnische groep die vooral leeft in China (waar men hen Miao noemt), Myanmar, Thailand, Laos en Vietnam. In Laos vormden zij een echte clan die volgens aloude clantradities leefde, grotendeels los van de rest van de maatschappij. Aan die clanstructuur kwam echter een einde toen in de vorige eeuw aan de top een gearrangeerd huwelijk totaal mislukte door de zelfmoord van de echtgenote. Het gevolg was dat de Hmong in twee vijandige clans verdeeld raakten.

Dat werd nog verergerd door de gebeurtenissen rond de tweede Wereldoorlog en de komst van de Japanners en daarna de Fransen die na 1945 hun kolonies als Laos poogden te heroveren. De groep rond Touby Lyfoung en zijn latere opvolger Vang Pao kozen de kant van de Fransen die tijdens WO II ook begonnen waren met de commerciële opiumoogst waar de groep rond Touby Lyfoung al flink aan verdiende.

De Hmong verbouwden al eeuwenlang een beetje opium om medicinale reden en onder Franse druk werd dat uitgebreid. Het zo verdiende geld diende om de koloniale bezetting te betalen. Frankrijk zelf was immers onder Duits bestuur en niet in staat de kolonies nog te financieren.

De Amerikanen namen Vang Pao over van de Fransen en dreven de drugsproductie verder op. De opium werd met kleine vliegtuigen van Air America, een CIA-maatschappij gerund door de Amerikaanse oud-luchtmachtgeneraal Claire Lee Chennault, in de dorpen opgehaald en in ruil kreeg men dan onder meer voedsel waaronder rijst want dat mocht men uiteindelijk nog amper verbouwen. De labo’s, ‘s werelds grootste toen, waar men de rauwe opium in heroïne omzette waren trouwens gevestigd in Long Tien waar ook het hoofdkwartier van de CIA was.

Vocht de ene clan aan de kant van de VS dan vocht de andere clan aan de zijde van de nationalistische Pathet Lao en de Vietcong. Na 1975 verdween de grootschalige drugproductie uit Laos om zich nu te concentreren in het door de VS bezette Afghanistan van president Hamid Karzai.

Belastingen voor de ‘vrijheidsstrijd’

Vang Pao vluchtte naar de VS en verblijft sindsdien in Sacramento in de Amerikaanse staat Californië. En ondanks zijn drugsverleden als een vrij man. Met hem trokken er in de periode na 1975 een goede 350.000 Hmong mee uit Laos, vooral naar de VS. Die werden door hem verplicht een belasting te betalen welke volgens hem dan diende om de ‘vrijheidsstrijd’ in Laos te financieren. Zaken waarvoor een aantal van zijn kompanen trouwens werden veroordeeld.

Die ‘vrijheidsstrijd’ is in Laos de voorbije jaren echter gereduceerd tot enkele honderden zeer slecht bewapende aanhangers die zich amper in leven weten te houden. Letterlijk trouw aan hun clanleider blijvend tot de dood.

Essentieel voor Vang Pao waren daarbij de vluchtelingenkampen in Thailand die als een soort relais tussen hem en zijn aanhangers in Laos diende. Het was bijvoorbeeld op die wijze dat journalisten bij die ‘vrijheidsstrijders’ raakten om de buitenwereld nog maar eens kennis te laten maken met een ‘vergeten en onderdrukt volk’ en hun strijd om wat men nu de democratie noemde. Het is dankzij dergelijke verhalen dat het innen van belastingen bij de Hmong in de VS voor Vang Pao vergemakkelijkte.

Reeds in 2004 maakten  de VS, Thailand en Laos een einde aan dit door Vang Pao gerund bizar stukje theater. Begin dat jaar werden de 14.000 Hmong die toen in het vluchtelingenkamp van Wat Tham Krabok verbleven naar de VS gevlogen. Wat toen volgens de VS en Thailand de laatste keer ging zijn. Immers zolang de achtergebleven clanleden van Vang Pao dachten via een Thais vluchtelingenkamp naar de VS naar hun familie te kunnen emigreren bleef het probleem voortduren.

Amerikaanse koerswijziging

De ongeveer 4000 vluchtelingen uit het kamp Huay Nam Khao die nu door het leger naar de Laotiaanse grens werden gevoerd zouden dan ook de laatsten moeten zijn. De protesten van de VS tegen deze repatriëring zijn dan ook merkwaardig te noemen. Ze dreigen immers de vluchtelingstroom levendig te houden. Blijkbaar vaart de VS onder Barack Obama nu een vijandigere koers tegenover Laos dan zijn voorganger Bush.

Van een systematische vervolging van Hmong in Laos zoals Sunai Phasuk van Human Rights Watch in De Morgen van dinsdag 29 december beweerde is trouwens geen sprake. “De Hmong staan in Laos letterlijk buiten de civiele maatschappij. Ze worden door de Laotiaanse autoriteiten als verraders beschouwd”, zegt hij in De Morgen. Onzin natuurlijk daar de Hmong politiek vooreerst niet als een groep kan worden gezien. De Laotiaanse Hmong hebben onder het bewind van de Pathet Lao sinds 1975 steevast ook een maatschappelijk belangrijke rol gespeeld, soms als minister. Van enige vervolging van familieleden gelieerd aan de clan van Vang Pao is evenmin iets geweten. En nochtans werden er in het verleden al dergelijke groepen door Thailand teruggestuurd.

Naar de ware reden voor deze Amerikaanse ommezwaai heeft men het raden. Obama voert echter op dit ogenblik een vrij agressieve koers tegen China en mogelijks wringt daar het schoentje. Het verklaart mogelijks ook de Europese reactie die plots en voor de eerste maal haar ongenoegen over een dergelijke repatriëring moest laten horen.

Het valt trouwens ook op dat er recent in de media en bij de VS en de EU plots aandacht werd besteed aan de veroordeling in Vietnam van dissident Tran Anh Kim. Alhoewel processen als dit in Vietnam zelden zijn is er elk jaar wel eens een dergelijke rechtszaak zonder dat daar iemand in het westen, buiten wat specialisten, de voorbije jaren aandacht aan bestede. Ook hier een koerswijziging dus.

Loert de kwestie China hier om de hoek en willen Laos en Vietnam niet meedraaien in de plannen van de EU en de VS?

Willy Van Damme

(*): Tony Poshepny stelde steeds dat hij de man was die in 1959 de leiding had over de CIA-operatie die de Dalai Lama, de Tibetaanse religieuze en politieke leider, naar India wist te smokkelen. Begin 1970 verliet Poshepny Laos uit woede over de drugshandel en Vang Pao. Hij overleed op 27 juni 2003.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s